“పాతకాలపు గ్రామాల శిథిలాలను చూస్తే, నాటి ప్రజల ఊహలు ఎంత అందంగా ఉండేవో అర్థమవుతుంది. వారి ఇండ్ల తలుపులు, గవాక్షాలూ చాలా అద్భుతంగా ఉండేవి. గవాక్షము అంటే ఆవు కంటి ఆకారంలో ఉండే చిన్న చిన్న గుండ్రటి కిటికీలు. అలాగే తలుపులమీద ప్రతి గ్రామానికీ కొన్ని ప్రత్యేక చిహ్నాలుండేవి-కొన్ని ఇండ్ల తలుపులమీద గుర్రం ఆకారం, మరికొన్నింటిమీద ఏనుగు, నెమలి, లేదా చిలుక ఆకృతులు చెక్కించేవారు. గ్రామాన్ని బట్టి ఆయా చేతివృత్తుల వారి నైపుణ్యం కనిపించేది. ఇప్పుడు కడుతున్న ఇండ్లలో అస్సలు అందం లేదు.”
మొదటిసారి కల్యాణ చాళుక్యరాజైన సోమేశ్వరదేవుడు క్రీ.శ. 1025 లో రాసిన ‘మానసోల్లాసం’ పుస్తకం గురించి వింటున్నాను. అలాగే బేల్దార్లనే ఒక ప్రత్యేక శిల్పిసమాజం గురించి వివరించిన విషయాలు – అక్కడ అప్పుడు గురూజీ చెప్తున్న ఆ మాటలన్నీ నోరు తెరుచుకుని వింటున్నారంతా అన్నారు మీరు భద్రుడు గారు. నేను కూడా ఈ సంభాషణలు చదువుతుంటే అలాగే నోరు తెరుచుకుని ఆశ్చర్యపోతూ మీలాగే “ఎప్పటి కాలం ఇది! ఏ దేశం ఇది! నేను కూడా చాలానే చదువుకున్నాను. కాని ఇటువంటి గ్రామాల గురించి ఒక్క తరగతిగదిలో కూడా, ఒక్క పాఠ్యపుస్తకంలో కూడా ఇంతదాకా చదువుకోలేదు. నాకు తెలిసి, ఒక్క నవల్లోగాని, లేదా ఒక్క కథలోగాని లేదా చివరికి ఒక ఆత్మకథలో కూడా ఇటువంటి విషయాలు చదివిన జ్ఞాపకం లేదు.” అనుకుని సిగ్గు పడడం తప్ప ఏ చెయ్యగలను అనిపించింది.
”గ్రామం ఒక శరీరం అయితే, గ్రామదేవత ఆ ఊరి ఆత్మ.” అని చెప్పడానికి గురూజీ గ్రామంలో
వృత్తి పనివారంతా కలిసి బండ్ల మీద ఊరేగింపుగా వెళ్లి, తాము చేసిన అత్యంత అందమైన వస్తువులతో (సాలె చీర, కంసాలి ముక్కుపుడక, కాపరి గొంగళి) సరిహద్దుల్లోని అమ్మవారిని అలంకరించడం. ఆ సమస్త వృత్తుల కలయికే, ఆ సమష్టి రూపమే ‘గ్రామదేవత!’ అని నిర్వచించడం నిజంగా అద్భుతం అనిపించింది.
మీరు చివర్లో ఇలాంటి చిత్రణ కొంతదాకా వేయిపడగలు నవల్లో చూసానన్నారు. కరెక్టే విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారు ‘వేయిపడగలు’ లో సాంప్రదాయ వ్యవస్థల క్షీణతను చూపిస్తే, గురూజీ రవీంద్ర శర్మ గారు ఈ సంభాషణల ద్వారా వివరిస్తున్న ఆ ప్రాచీన గ్రామీణ వ్యవస్థ సమస్త వృత్తులనూ, మానవ సంబంధాలనూ సమానంగా రక్షించే ‘వేయి గొడుగుల’ సురక్షిత నీడలా అనిపిస్తోంది.
అపురూపమైన, మరెక్కడా ఏ రూపంలోనూ లభ్యం కాని గురూజీ తాత్విక సంభాషణలను, మన మూలాల వైభవాన్ని మీ జీవనశిల్పి బ్లాగు పోస్టుల ద్వారా మాకందిస్తున్నందుకు హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు భద్రుడు గారు.
“గురూజీ చెప్తున్న మాటలన్నీ నోరుతెరుచుకుని వింటున్నారంతా!”
మేము కూడా సర్!
క్రీ.శ. 1025లో రచించబడిన *మానసోల్లాసం*లో ఋతువులను బట్టి ఇంటి రంగులు మారే సాంకేతికత, వాతావరణానికి అనుగుణంగా పరుపులు, దుప్పట్లు, జీవనశైలి గురించిన వివరాలు చాలా ఆశ్చర్యం కలిగించాయి.
నేటి Smart Technology ని గుర్తు చేసే ఈ ఆలోచనలు మన పూర్వీకుల వద్ద కూడా వున్నాయి అనిపిస్తుంది. ప్రకృతిని గమనించి, దానికి అనుగుణంగా జీవన విధానాలను రూపొందించుకున్న తీరు నిజంగా అద్భుతం.
అలాగే అదిలాబాద్ formation, గ్రామ నిర్మాణం, వివిధ వృత్తుల వారు తమ అవసరాలకు అనుగుణంగా ఇండ్లను నిర్మించుకున్న విధానం, గ్రామదేవత గురించి చదవడం ఎంతో interesting గా వుంది.
“మన భారతదేశపు పాత గ్రామాలన్నీ ఇంతటి స్వయం సమృద్ధితో, ఒకరికొకరు తోడ్పడుతూ బతికేలా నిర్మించినవి.”
మన పూర్వీకులు అనుసరించిన పద్ధతులు ఒక జ్ఞాపకంగా మాత్రమే కాకుండా, అందులోని విలువలను, technologyని అర్థం చేసుకుని, సాధ్యమైన చోట ఈ పద్ధతులను నేటి పరిస్థితులకు అనుగుణంగా revive చేస్తే ఇంకా ఎంతో beneficial గా వుంటుందేమో.
Another informative and interesting conversation, Sir!
నమస్కారం,
శ్రీనివాస్ గారు రాసిన “కాలాల్ని జయించిన ఆత్మ బంధం” చదివాను. చాలా అద్భుతంగా ఉంది. కేవలం ‘మొదల్ మరియాదై’ సినిమా సమీక్షగానే కాకుండా… సార్త్రే – సిమోన్ డి బోవా, దోస్తోయెవ్స్కీ – అన్నా స్నిత్కినా ల ఆత్మీయ బంధాలను ఈ చిత్రకథతో ముడిపెడుతూ విశ్లేషించిన తీరు- వారి లోతైన అధ్యయనానికి, భావుకతకు అద్దం పడుతోంది. సినిమాలోని భావోద్వేగాలను, ఇళయరాజా సంగీత ప్రాధాన్యతను అక్షరాల్లో చాలా చక్కగా పలికించారు. చదువుతుంటే మనసు తడిసింది. సినిమా చూస్తున్నంత ఫీల్ కలిగింది. శ్రీనివాస్ గారి రైటింగ్ లోని డెప్త్ , ఇన్స్పైర్ చేసే విధంగా వుంది. ప్రపంచ సాహిత్యాన్ని, సినిమా కవిత్వాన్ని జోడిస్తూ చాలా గొప్పగా రాశారు. సినిమాను ఒక విభిన్నమైన కోణంలో పరిచయం చేశారు. వ్యాసం చదివిన తరువాత సినిమాను యు ట్యూబ్ లో చూసాను. తేనెల తీపిని మించిన సినిమాలను శ్రీనివాస్ గారు రుచి చూపిస్తున్నారు. మధురమైన సినిమాలను వెతుక్కోవలసిన పని లేదు. శ్రీనివాస్ గారి సమీక్షలు చదివి ఆ సినిమాలను చూస్తే చాలు, హృదయం అనుభూతుల తోటలలో విహరిస్తుంది. శ్రీనివాస్ గారి అక్షర వ్యక్తీకరణ లో భావుకత మాత్రమే కాదు ప్రపంచ స్థాయి సాహిత్యావలోకనం వుంది. తాత్వికత వుంది. జీవన మాధుర్యం వుంది. రవిచూడని చోట కవులుగాంచె కోణం వుంది. ఇలాంటి మరిన్ని మంచి వ్యాసాలు రావాలని కోరుకుంటున్నాను. ఇంత మంచి వ్యాసం అందించినందుకు శ్రీనివాస్ గారికి, “సారంగ” కు అభినందనలు!
Vemuri garu,
I don’t know if I’ll ever have the time and patience to read the Odyssey. I think your easy-to-read translation is all I need. Thank you for doing all the heavy lifting for me. I concatenated all the chapters into one google doc and had great fun reading it in one go.
మొదట కాస్త గందరగోళంగా అనిపించినా, చివర్లో రచయిత్రి చెప్పాలనుకున్న భావం అర్థమైంది. ఆలోచింపజేసే కథ.
రాజ్యమేలుతున్న యుద్ధోన్మాదాన్ని చక్కగా చిత్రించారు. హృదయాన్ని స్పృశించే మంచి కవిత. చాలా బావుంది. అభినందనలు
“బొటన వేలు’ కథ చాలా బాగుంది సర్.అభినందనలు
చాలా బాగుంది. హృదయాన్ని స్పృశించే మంచి సృజన .
‘నాన్న’ గురించి చాలా గొప్పగా రాశారు.
అభినందనలు
In reply to .
Huge thanks and gratitude to you, dear Ma’am, for such beautiful words. I love the way you have extracted meaning out of this article. I am pleased to say that your words inspire and encourage me to write more.
Bunches of love and regards 💓💓
‘అనంతరం’ పై మీ విశ్లేషణ చదువుతుంటే ఈ క్రింది ప్రసిద్ధ శ్లోకం గుర్తుకొచ్చింది
” కశ్చిద్వాచం రచయితుమలం శ్రోతుమేవాపరస్తాం
కల్యాణీ తే మతిరుభయథా విస్మయం నస్తనోతి |
నహ్యేకస్మిన్నతిశయవతాం సన్నిపాతో గుణానాం
ఏకః సూతే కనకముపలస్తత్పరీక్షాక్షమోఽన్యః ||
సృష్టిలో ఒక గొప్ప కళాకృతిని నిర్మించడం మరియు దానిని మెచ్చుకొనే సామర్ధ్యం ( విమర్శ) వేర్వేరు వ్యక్తుల ద్వారా జరుగుతాయని, ఇది ప్రకృతి సహజమైన అంశమని
ఈ శ్లోకం యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశ్యం. బంగారం ఒకచోట పుడితే దానిని పరీక్షించే రాయి మరొకచోట ఉంటుంది అలాగే ఓ కళాకారుడు సృజిస్తే మరో రసజ్ఞుడు దానిని విశ్లేషిస్తాడు అని భావం
సభలలో కళాకారుల ప్రతిభను, అలాగే ఆ ప్రతిభను గుర్తించి ఆనందించే రసజ్ఞుల
ప్రాముఖ్యతను తెలియజెప్పేందుకు ఈ శ్లోకాన్ని ఉదహరిస్తూ ఉంటారు.
ఆదూర్ గోపాలకృష్ణన్ అంతటి దర్శకుడు సృజించిన కళాకృతిని మీరు అంతే రసజ్ఞతతో విశ్లేషించారనిపించింది
అదూర్ గోపాలకృష్ణన్ సృజించిన కళాసృష్టిని
అంతే సృజనాత్మకత దృష్టితో విశ్లేషించిన మీలోని కళాభివ్యక్తికి అభినందనలు 💐💐💐
భారతీరాజా గారి కవితాత్మని దర్శించిన మీరు
అయన “ఆత్మ బంధం” సినిమాని విశ్లేషించిన తీరు
ఎంతో ఉన్నతం … సమున్నతం.
ఆయన ఉత్తమోత్తమ కళాకృతిని మళ్ళా దర్శించి, ఆ గొప్ప దర్శకునికి ఘననివాళి ప్రకటించారు
అభినందనలు 💐🙏💐
"అల్లుడు జిలేబీ" అంటున్నారు ..?
బాబొస్తే కరువొస్తుందని అందరూ చెప్పేది విన్న విషయమే అయినా... నేరేడు పళ్ళు ఎక్కువ కాస్తే కరువొస్తుందన్న క్రొత్త విషయం తెలిపినందుకు సంతోషం..
దీని కతాకమామీ షే మిటండి తాతగారూ ~?
మొన్న తమ అల్లుడు జిలేబీని ఆశీర్వదిస్తూ శ్యామలీయంగారు చల్లిన స్వాతి చినుకుల్లా!
Mudal mariyadai was a good movie with good music, direction, acting and lyrics.
It appears this movie was inspired from and a rustic version of Meghasandesham of Dasari.
If we compare the two movies, Meghasandesham stands higher in all respects.
In reply to .
చాలా సంతోషం దేవి గారు! మీరు చదువుతున్నారంటే నాకు చాలా ఊరటగా ఉంది.
ఇల్లు, వృత్తి, సంస్కారం, ప్రకృతి, సమాజం అన్నీ ఒకటిగా మిళితమైన జీవన విధానాన్ని కళ్లకు కట్టినట్టు చూపించారు సార్. చదువుతుంటే ఆశ్చర్యం, ఆనందం, కొంత వేదన కూడా కలిగాయి.
In reply to .
చాలా చక్కగా సమ్మరైజ్ చేశారు. మీ సహృదయ స్పందనకు నమోవాకాలు.
ఎంత research, ఎన్ని విషయాలు!!
గ్రామం అంటే నిర్వచనం, గ్రామాన్ని పూర్వులు ఎలా ఏర్పాటు చేసుకున్నారు, వివిధ వృత్తుల వాళ్ళు, సామాజికంగా జీవించడం అంటే ఏమిటి, చాణక్యుడు గ్రామాన్ని ఎలా నిర్మించాలి, ఎలా ఏర్పాటు చేయాలి అనే పద్ధతులు చెప్పడం, గ్రామ సరిహద్దులను ఎలా నిర్ణయించారు, నదుల్లోని నీటి గుణాలు, types of houses!!
గురూజీ ఎంత అధ్యయనం చేశారు!!
ఈ సంభాషణ చదువుతుంటే, పూర్వపు గ్రామం ఒక geographical unit మాత్రమే కాదు, ఒక cultural, ecological and economic unit కూడా కదా అనిపిస్తుంది.
“గ్రామాల శైలి, వాటి జనాభా, వాటి సరిహద్దులు- ఇవన్నీ చాలా అందంగా కనిపిస్తాయి. ఈ ప్రాంతంలో గ్రామాలు చాలా బావుండేవి. ఇప్పుడు కొత్తగా ఏర్పడ్డ గ్రామాలు ఆ లెక్కల్లోకి రావు. ఇక్కడి పాతబస్తీలు అంకోలి, తంతోలి, జైనథ్, జిమ్మా-ఇవన్నీ ఇప్పటికీ అలాగే ఉన్నాయి.”
The fact that these villages still retain something of their original character is both surprising and amazing.
Centuries ago చేసిన planning ఎంత పటిష్టంగా వుంటే ఈ గ్రామాలింకా functional గా నిలబడి వున్నాయి!!
Thank you for sharing so much knowledge and wisdom, Sir.🙏🏽
బహుభాషా పాండిత్యంతో పాటు సాహిత్యం, తత్వశాస్త్రాలలో ప్రావీణ్యం ఉన్న సూరపరాజు గారి రచనలు చదవదగ్గవి. హైడెగర్ అంత సులువుగా బోధపడడు; అందుకు కొంతవరకు అతను వాడే క్లిష్టమైన పరిభాష కారణం. తెలుగులో హైడెగర్ మీద నాన్-అకడమిక్ రచనలు అరుదు; నాకు తెలిసి, వాడ్రేవు “సత్యాన్వేషణ” లోని “” సంక్షిప్త అనువాదమొక్కటే.
కేవలం కొన్ని ఉల్లేఖనలతో మాత్రమే హైడెగర్ దర్శనాన్ని గ్రహించలేము; వచ్చే వ్యాసాల కోసం ఎదురుచూడాలి.
ప్రస్తుత వ్యాసంలోని కాలరేఖలకి కొన్ని మార్పులు చేర్పులు:
1919: కాథలిక్ మతాన్ని వదిలింది 1913లో కాదు, 1919లో మొదటి సంతానం కలిగిన తర్వాతే.
1923: బ్లాక్ ఫారెస్ట్ (Black Forest) కొండల్లో కుటీర (Todtnauberg cabin) నివాసం. అతని మాగ్నమ్ ఓపస్, బీయింగ్ అండ్ టైమ్ (Being and Time), రచన ఇక్కడే.
1931-32: నాజీ పార్టీ భావజాలం వైపు మొగ్గు.
1933 ఏప్రిల్: ఫ్రైబర్గ్ విశ్వవిద్యాలయానికి రెక్టర్గా నియామకం. ఆ వెంటనే మే నెలలో నాజీ పార్టీ సభ్యత్వం. అయితే, సంవత్సరం తిరక్కుండానే నాజీ పార్టీ అనుయాయులతో, తోటి ఆచార్యులతో విభేదాలు రావడంతో రెక్టర్ పదవికి రాజీనామా. కానీ ప్రొఫెసర్గా కొనసాగింపు.
1945: రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత ఫ్రెంచ్ సైన్యం ఆక్రమణ, ‘Denazification’ కమిటీ విచారణ. ఫలితంగా 1949 వరకు బోధన నుండి బహిష్కరణ.
హైడెగర్ బహిరంగంగా ఎప్పుడూ తన నాజీ అనుకూలత గురించి మాట్లాడలేదు. యూదుల మారణహోమం (Holocaust) గురించి ఒక్క మాటైనా మాట్లాడి సంజాయిషీ ఇస్తాడని కొందరు ఆశించారు. కానీ అతను మౌనం వహించాడు. బహుశా దానికి తను బాధ్యుడిని కానని.
ఈ సందర్భంలో ఒక సాహిత్య ప్రస్తావన. 1967లో ప్రసిద్ధ యూదు కవి Paul Celan హైడెగర్ కుటీరాన్ని సందర్శించాడు. (ఇతని ప్రఖ్యాత కవిత ‘Todesfuge’ కి తమ్మినేని అనువాదం ““). ఆ పర్యటన తర్వాత, హైడెగర్ నోట ఓ మాట (“for a thinker’s word to come, in the heart”) కోసం ఎదురుచూడటంపై Celan రాసిన కవిత ‘‘.
1966లో డెర్ స్పీగెల్ (Der Spiegel) పత్రికకు తను చనిపోయిన తర్వాత ప్రచురించాలనే నిబంధనపై ఇచ్చిన యింటర్వ్యూ ““. ఆధునిక టెక్నాలజీ మూలంగా మానవుడి జీవితం సహజత్వాన్ని కోల్పోతోందని వగచాడు:
స్పీగెల్: “కానీ ఒకరు చాలా అమాయకంగా ఇలా ప్రశ్నించవచ్చు. అంతా సజావుగానే నడుస్తోంది కదా. విద్యుత్ కేంద్రాలు పెరుగుతున్నాయి, ఉత్పత్తి పెరుగుతోంది. సాంకేతికంగా ముందంజలో ఉన్న దేశాల్లో ప్రజలు సుఖంగా ఉన్నారు. మనం సుసంపన్నమైన కాలంలో జీవిస్తున్నాం. మరి మనకు లోపించిందేమిటి?”
హైడెగర్: “అవును, అంతా సజావుగా నడుస్తోంది. ఆ సజావుగా నడవడమే ప్రతిదాన్నీ మరింత యాంత్రికత వైపు వేగంగా నెడుతోంది. ఈ సాంకేతికత మానవుడిని క్రమంగా తన నేల నుండి, మూలాల నుండి వేరుచేస్తోంది. కొద్దిరోజుల క్రితం చంద్రమండలం నుండి తీసిన భూమి ఫోటోలను చూసి దిగ్భ్రాంతుడనయ్యాను. మనిషిని తన ఉనికి నుండి వేరు చేయడానికి అణుబాంబులు అక్కర్లేదు, ఆ పరాయీకరణ ఇప్పటికే వచ్చేసింది. మన సంబంధాలన్నీ కేవలం సాంకేతిక సంబంధాలుగా మారిపోయాయి.”
అది 1960ల నాటి మాట. నేటి స్మార్ట్ఫోన్, ఫేస్బుక్, ఇన్స్టాగ్రామ్లని చూసి ఏమనేవాడో ఊహించుకోవచ్చు.
కొడవళ్ళ హనుమంతరావు
Avunu konni cinimaalu hrudayaphalakam meeda mudrapadipotae.Bhasha edaina bhaavam gurtu vundipotundi .
Eppudo vachhindi .Iena nitya nootaname!
జీవన శిల్పి 14వ భాగం చదువుతుంటే, ఆధునిక సమాజం ఏదైతే టెక్నలాజికల్ డెవలప్మెంట్, అడ్వాన్స్మెంట్, ‘అభివృద్ధి’ అని బావిస్తున్న ఆధునిక నగర నాగరికత వెనుక ఎంతటి ఆశాస్త్రీయత ఉందో, దానికి భిన్నంగా మన ప్రాచీన గ్రామ వ్యవస్థ వెనుక ఎంతటి అద్భుతమైన పర్యావరణ విజ్ఞానం, సామాజికత ల సమతుల్యత నిక్షిప్తమై ఉండేదో గురూజీ రవీంద్ర కుమార్ శర్మ గారి మాటల్లో తెలుసుకుంటుంటే మన ప్రాచీన గ్రామీణ వ్యవస్థల మీద ఎప్పటినుంచో ఉన్న ఎన్నో సందేహాలు నివృత్తమవుతున్నాయి భద్రుడు గారు.
గాలి దిశలను బట్టి ఆగ్నేయంలో కమ్మరులు, కుమ్మరుల ఇళ్లు నిర్మించడం, ప్రాంతీయ వాతావరణాన్ని, వ్యాధులను తట్టుకునేలా ఏకశాల నుండి చతుశ్శాల వరకు ఇళ్లను డిజైన్ చేయడం కేవలం ఇటుకల నిర్మాణం కాదు, అదొక ప్రకృతి చికిత్స. నదుల, చెరువుల నీటి గుణాలను (వాత, పిత్త, కఫాలు) అధ్యయనం చేసి, దానికి తగ్గట్టుగా వాస్తు, పర్యావరణాలను సమన్వయం చేసుకుంటూ జీవనశైలిని మార్చుకోవడం భలే అనిపించింది.
ప్రతి 500 సంవత్సరాలకు ప్రకృతి నియమం ప్రకారం జనాభా పెరుగుదల , అడవి విస్తరణ మధ్య ఉండే సమతుల్యతను బట్టి గ్రామ శివార్లను నిర్ణయించడం, మనిషి తన ఆహారం కోసం ప్రయాణించాల్సిన పరిధిని ఎడ్లబండి వేగానికి, పక్షుల గూటికి పరిమితం చేయడం వంటి విషయాలు గురూజీ నోట వింటుంటే ఆ గ్రామాల్లో ప్రజలు ఎంతటి సుస్థిరమైన ప్రణాళికతో బతికేవారో అర్థమవుతోంది.
ఐదు లక్షల జనాభా దాటితే నగరాలను అంతం చేసే ‘పురందరుడి’ (ఇంద్రుడి) ప్రస్తావన తెచ్చి—”ఒక్కోసారి అనిపిస్తుంది: మళ్ళీ అలాంటి వాడు ఎవరైనా పుట్టాలి అని!” అన్న గురూజీ చమత్కారపు నవ్వు వెనుక మెట్రో నగరాలుగా మారిపోతూ, కాలుష్యంతో, అడ్డగోలు నిర్మాణాలతో ఊపిరాడకుండా పోతున్న నేటి నగరాలు నాశనమవ్వడమే తప్ప బాగుపడవన్న సర్కాజమ్ ఉందేమో కదండీ…
గత భాగాల్లోని గ్రామీణ వ్యవస్థల్లో ఆర్థిక, సామాజిక విశ్లేషణల నుండి ఈ భాగంలో అప్పటి గ్రామాల్లో కౌటుంబిక, భౌగోళిక పర్యావరణ అర్థవ్యవస్థల వైపు గురూజీ చేసిన సంభాషణలను మీ అక్షరాల్లో చదవడం చాలా సంతోషంగా ఉంది.
Simon Gabriel’s equalizer in the second half was crucial for Pilsen to escape Liberec with a point. The home side’s shooting struggles continued but they showed resilience.
మీరు రాజు సైనిక పటాలం ఏడ్చే స్త్రీల గొంతులను నొక్కేస్తుంది అన్న వివరణ నాకు బాగా నచ్చింది. ఇది నిజ జీవితంలోని అన్యాయాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.
చిన్నప్పుడు వడ్డెర చండీదాస్ హిమజ్వాల చదివాను. ఇప్పుడు గుర్తులేదు కానీ వడ్లమాని మణి కథ ఇదివరకు ఒకటి చదివి చెప్పాను. ఆ లెవెల్లో వుందని. ఇదీ అంతే. సామాన్య పాఠకుడు అర్ధం చేసుకోవటం కష్టం. నేను రెండోసారి చదివినప్పుడే కొంచెం అర్ధం అయింది. మణీ అప్పుడప్పుడూ ఇలాంటి ఝలక్ ఇచ్చినా నాలాంటి మామూలు పాఠకులను కూడా గుర్తుంచుకోమ్మా కొంచెం మాకు కథ చదవడమంటే జీర్ణం కావటం కూడా.
As a butterfly unfolds its journey, your article unfolded layer by layer, beautifully depicting the journey of a woman…one that so many women can relate to on a deeply emotional level.
The metamorphosis of a woman in this patriarchal society reflects her remarkable strength: her ability to endure pain, rise above adversity, and ultimately emerge whole, resilient, and empowered.
Much love, Naheed. Keep exploring, keep writing, and keep shining your light upon the world. Your words have the power to inspire reflection, courage, and hope.
~Aarzoo Mehek
In reply to .
హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు మాధవీ!
తరతరాలుగా మా ఊళ్ళోనే వున్న ఒక కొత్త ప్రపంచాన్ని చూసినట్లు వుంది.
“చేతివృత్తుల వాళ్ళ స్వర్ణయుగం గురించి తలపోసే ఒక స్వాప్నికుడే ఉన్నాడనుకున్నానుగానీ, ఇంత minute detail ని కూడా చూసుకోగల మార్కెట్ పరిశీలకుడున్నాడని ఊహించలేకపోయాను.”
🙏🏽🙏🏽🙏🏽
Great insights from Vijay sir’s comments. 🙏🏽
In reply to .
Thank you so much, Rahil Sahab. JazakAllahuKhair 🍁
ایک کامیاب اور بہترین کوشش ۔
آپ کی خدمت میں بہت بہت مبارک باد پیش کرتا ہوں ۔
اللہ کرے کہ آپ کے قلم میں زور اور زیادہ ہو ۔
آپ کی اس خوبصورت تحریر کی بنیاد پر اپ کی والدہ کے حوالے سے منور رانا کا ایک شعر خلاصے کے طور پر پیش کرنا چاہتا ہوں ۔ امید کے پسند ائے ۔
*ہمارے کچھ گناہوں کی سزا بھی ساتھ چلتی ہے*
*ہم اب تنہا نہیں چلتے دوا بھی ساتھ چلتی ہے*
*ابھی زندہ ہے ماں میری مجھے کچھ بھی نہیں ہوگا*
*میں گھر سے جب نکلتا ہوں دعا بھی ساتھ چلتی ہے *
In reply to .
Thank you so much, Salman for reading the article. Thank you for the appreciation 😊
A powerful article written exceptionally well. I really liked the symbolic usage of Maman.
“When one eye weeps, the other too is inevitably affected” was one of my favourite sentences. Kudos to Naheed Akhtar for writing such a brilliant piece.
ఈ కథ ప్రారంభం చదువుతూనే ఉలిక్కిపడ్డాను. తేలిగ్గా పైపైన చదువుకుంటూ వెళ్ళిపోయే కథ కాదని వెంటనే అర్థమైపోయింది. అందుకే కథను మరింత ఏకాగ్రతతో చదవడం మొదలుపెట్టాను.
పగలు మన దృష్టికి రాని చాలా విషయాలు రాత్రి కాగానే కలత పెడుతుంటాయి. మనకి అర్థం కాని విషయాన్ని “ట” లతో చెప్పడం మానవ సహజం. అలాగే పగలు చెయ్యలేని చాలా పనులని ముసుగు తొలగించుకుని రాత్రి చేస్తామన్నది కూడా నిజం.
ఎవరో అదృశ్యవ్యక్తి రాత్రి జరిగే గొడవలన్నీ ఆపేస్తున్నాడంటే అందరికీ ఆ వ్యక్తి ఎవరో తెలుసుకోవాలన్న కుతూహలం కలగడం సహజం. కానీ మనలో కూడా అలా ప్రవర్తించే మనసుంటుందని మనకే తెలియని నిజం.
ఈ కథంతా ఆ అదృశ్యవ్యక్తి ఎవరోననే సందేహంతోనే నడుస్తుంది.
సార్త్రే వాక్యం, “మనం చేసిన చర్యలే మనం.” అన్న మాట ఈ ప్రశ్నకి సమాధానం చెపుతుంది.
మన చేతలే మన మనసుకు సాక్షి అన్న విషయం స్పష్టంగా ఈ కథలో తెలుస్తుంది. దానిని చెప్పడంలో రచయిత్రి విభిన్నమైన శైలిని యెంచుకున్నారు.
వర్ణనలలో వడ్లమాని మణి ఒక దృశ్యాన్నే ఆవిష్కరించారు.
ఏదైనా కథ పూర్తయాక, ఆ కథను ఎదురుగా వుంచుకుని, ఆ కథలోని లోతును తరిచి చూసినప్పుడే అందులోని నిగూడార్థం బయట పడుతుంది. ఈ కథ అలాంటిదే.
ఈ కథలో ప్రముఖ రచయిత్రి వడ్లమాని మణి చేసిన ప్రయోగం అభినందించదగ్గది.
జి.యెస్.లక్ష్మి,(గరిమెళ్ళ సుబ్బలక్ష్మి)
In reply to .
చాలా చాలా సంతోషం సార్! మీరు షూమేకర్ను ఉదాహరించడం నాకు చాలా సంతోషం కలిగించింది. తాత్వికంగా వీరంతా ఒకే దర్శనానికి చెందిన వాళ్లు.
భద్రుడు గారు, పన్నెండవ భాగంలో గురూజీ తన సంభాషణలో భారతీయ ప్రాచీన గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థలో ప్రకృతితో మమేకమైన అద్వైత సిద్ధాంతం గురించి ఇచ్చిన వివరణ, విశ్లేషణ చదివినప్పుడు కలిగిన ఆశ్చర్యం ఒకెత్తయితే, ఈ 13వ భాగం ఆ ప్రాచీన గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ, దాని వెనుక ఉన్న సామాజిక మనస్తత్వంపై ఒక అంతర్జాతీయ స్థాయి Case Study చదువుతున్నట్టు అనిపిస్తోంది. నిజంగా గురూజీ కేవలం ఒక ఆధ్యాత్మిక/కళాత్మక స్వాప్నికుడు మాత్రమే కాదు, క్షేత్రస్థాయిలో డిమాండ్, సప్లై, మార్కెట్ సరిహద్దులను క్షుణ్ణంగా అవగాహన చేసుకున్న అత్యంత నిశితమైన ‘మార్కెట్ పరిశీలకుడు’.
“ఓఝాలు మొదట్లో గోండులకోసం, కొలాముల కోసమే పనిచేసేవారు. బయట మార్కెట్ ఏదీ ఉండేది కాదు. ఒక ఓఝా ఒక గోండు లేదా కొలాం గ్రామంలో ఉంటూ, ఇరవై గ్రామాల మార్కెట్ చూసుకునేవాడు. వెళ్ళేవాడు, తయారు చేసింది ఇచ్చి వచ్చేవాడు…… గ్రామంలో ఎలాగూ మార్కెట్ ఉంది. అది వీళ్ళకి ఆహారం లాంటిది. బయట మార్కెట్ బంగారం లాంటిది. ఏదైనా సదుపాయం కోసం ఉపయోగపడుతుంది.” ఇది చాలా గొప్ప అబ్జర్వేషన్. మనం ఆధునికత, అభివృద్ధి అనే భ్రమల్లో పడి ఆ ‘ఆహారాన్ని’ వదిలేసి ‘బంగారం’ వైపు ఎలా పరుగెడుతున్నామో, చివరికి ఎటువంటి ఊబిలో కూరుకుపోతున్నామో కదా. ముఖ్యంగా కళాకారుల విషయంలో ఇది ఈనాటికీ సుస్పష్టం గానే కనిపిస్తోంది.. మన చుట్టూరా ఎన్నో ఉదాహరణలున్నాయి.
కళను సమాజం నుండి, స్థానిక మార్కెట్ నుండి వేరు చేసినప్పుడు ఆ వ్యవస్థ ఎలా కుప్ప కూలుతుందో గురూజీ చెప్పిన విధానం భరతుడి నాట్యశాస్త్రంలో లలితకళల గురించి చెప్పిన ఈ శ్లోకం గుర్తు చేసింది.
“న తజ్జ్ఞానం న తచ్ఛిల్పం న సా విద్యా న సా కలా |
నాసౌ యోగో న తత్కర్మ నాట్యేఽస్మిన్ యన్న దృశ్యతే || ” ( జ్ఞానము, శిల్పము, విద్య, కళ, యోగము, కర్మ.. వీటిలో ఏదీ కూడా పరస్పర సంబంధం లేనిది కాదు, అన్నీ ఒకదానితో ఒకటి ముడిపడి ఉన్నవే)
ఇంచుమించు ఇదే శ్లోకం లో వున్న భావాన్ని బ్రిటిష్ ఎకనామిస్ట్ E. F. Schumacher తన క్లాసిక్ బుక్ ‘Small Is Beautiful: A Study of Economics As If People Mattered’ లో ప్రస్తావిస్తూ మానవత్వాన్ని విస్మరించే భారీ ఆర్థిక వనరుల వ్యవస్థల కంటే స్థానిక వనరులే నయం అన్నాడు. ఈ స్టేట్మెంట్ చూడండి. “Production from local resources for local needs is the most rational way of economic life.” (స్థానిక అవసరాల కోసం స్థానిక వనరులతో ఉత్పత్తి చేయడమే ఆర్థిక జీవితానికి అత్యంత హేతుబద్ధమైన మార్గం)
ఇక ఈ పోస్ట్లో నాకు బాగా నచ్చిన మరొక విషయం మోడర్న్ ఆర్ట్ గురించి గురూజీ ఇచ్చిన వివరణ – పెద్ద పెద్ద కళా విమర్శకులు కూడా పేజీల కొద్దీ గ్రంథాలు రాసి కన్ఫ్యూజ్ చేసే విషయాన్ని ఎంత సరళంగా, ఎంత అర్థవంతంగా చెప్పారో కదా.. ‘చూడండి, మీరు ఈ సింహం బొమ్మ చేస్తున్నారు కదా, ఇది సింహమేనా?’ అంటే, ‘అవును, ఇది సింహమే’ అన్నారు. ‘కానీ సింహం ఇలా ఉంటుందా? లేదు, సింహం అలా ఉండదు, దానికి ఇంత లావు కాళ్ళు ఉండవు. గుర్రం ఇలా ఉంటుందా? గుర్రం కూడా అలా ఉండదు. మరిది గుర్రం కాదా? గుర్రమే. ఇదే మాడ్రన్ ఆర్ట్. ఇంకేమీ లేదు. మీరు దానికున్న కొన్ని ప్రత్యేక లక్షణాల్ని పట్టుకుని ఆ ఆకారాన్ని తయారుచేస్తున్నారు. కాబట్టి దీన్ని గుర్రమనే అనాలి, అది గుర్రంలా లేకపోయినా గుర్రమే. ఇది సింహంలా లేకపోయినా ఇది సింహమే. ఎందుకంటే ఆ ప్రత్యేకమైన ఫీచర్స్ పట్టుకుని చేసినప్పుడు దాన్ని అదే అనాల్సి వస్తుంది. దానికంటే భిన్నంగా దాన్ని పిలవలేం కదా. కాబట్టి మీలో ఇలాంటి పరిశీలన ఉందంటే ఇదే కళ. ఇంతకుమించి మరేముంటుంది?’
కళాకారుడు వస్తువు యొక్క బాహ్య రూపం కంటే ఆ వస్తువు యొక్క అంతర్గత లక్షణాన్ని పట్టుకోవడమే మోడర్న్ ఆర్ట్ అన్న విషయాన్ని ఇంత సింపుల్ ఉదాహరణతో చెప్పడం నేనెప్పుడూ.. ఎక్కడా వినలేదు. పికాసో, హెన్రీ మూర్ వంటి ప్రపంచ ప్రఖ్యాత కళాకారులు జీవితాంతం సాధన చేసి పట్టుకున్న సూత్రాన్ని, ఆదిలాబాద్ ఓఝాలు తమ జీవన పరిశీలనతో శతాబ్దాలుగా సహజంగానే ప్రదర్శిస్తున్నారని గురూజీ పరిశీలించి నిర్వచించిన తీరు అమోఘం.
చివర్లో ఏటికొప్పాక, కొండపల్లి బొమ్మల ఎగ్జిబిషన్ ఉదాహరణ అయితే బిజినెస్ స్కూళ్లలో పాఠం గా చెప్పచ్చు. మార్కెట్ డిమాండ్ను ఎక్కడ ‘ఫ్రీజ్’ చేయాలో తెలియక పోతే కంపెనీలకు జరిగే నష్టాల గురించి ఒక హార్వర్డ్ బిజినెస్ స్కూల్ ప్రొఫెసర్ చెప్పినట్టు చెప్పారు గురూజీ.
గురూజీని ‘అవివేకి’ అన్న ఆ ఉన్నతాధికారి మనస్తత్వమే ప్రస్తుత కార్పొరేట్ వరల్డ్ లో ప్రభవిల్లుతోంది. మీరన్నట్టు ప్రస్తుత ప్రపంచంలో కళను కేవలం ప్రచారం, డబ్బు సంపాదించే వస్తువుగా చూసే చాలామంది రాజకీయ నాయకులకు, బ్యూరోక్రాట్స్ కు, వ్యాపారవేత్తలకు కళకీ, వ్యాపారానికీ; లోకల్ మార్కెట్ కీ, బయట మార్కెట్ కీ; డిమాండ్ కీ, సప్లయి కీ మధ్య ఉన్న సరిహద్దులు గురూజీకి తెలిసినంత క్షుణ్ణంగా తెలవ్వనిపిస్తోంది.
మరొక అమూల్యమైన, ఆలోచింపచేసే సంభాషణను అక్షర బద్ధం చేసి మాతో పంచుకున్నందుకు ధన్యవాదాలు.
As we reach the completion of Balakanda, I would like to express my heartfelt gratitude to Sri Jwala Narasimha Rao Vanam garu for giving me the privilege of contributing illustrations to his simplified and faithful rendering of the sacred Adi Kavya, the Ramayana.
This has been far more than an artistic exercise—it has been a spiritual and meditative journey. Visualizing the divine episodes of the Ramayana, reflecting on the characters, emotions, and values described by Maharshi Valmiki, and transforming them into images has been a truly enriching experience.
More than 2,000 AI-generated images were created during this process, from which nearly 200 illustrations were carefully selected to accompany the narrative. Every effort was made to portray not only the principal characters but also the supporting characters, settings, expressions, and emotions in a manner that remains faithful to the spirit of the Ramayana.
I am deeply honored that these illustrations, including the cover image, have become a part of this wonderful work. My sincere thanks to Jwala garu for his trust, guidance, and encouragement throughout this journey.
As we now move forward into Ayodhyakanda, I look forward to continuing this sacred endeavor of bringing the timeless story of Sri Rama to readers through visual storytelling. May this humble contribution help readers connect more deeply with the beauty, wisdom, and devotion embodied in the Ramayana.
My respectful pranams and gratitude to Jwala garu and to all the readers who have appreciated and encouraged this effort.
Jai Sri Ram.
కథ చాలా బాగుంది శ్రీరామ్ గారూ.. చదవగానే మీతో మాట్లాడాలనిపించింది. కుదరలేదు. త్వరలో మాట్లాడదాం. 👌👌👌👏👏👏
మౌనపాఠకవరేణ్యులు, మంచి బిరుదిచ్చారు కదుసార్!
ధన్యవాదాలు.
రమ్యముగా రామనామము జపించు పుణ్యాత్ములున్న పట్టణాల చినుకు నర్తనమాడె
మాలాటి రామనామ మహిమ కనరాని మొరకులున్న పల్లె చుక్క చిందలేదు
నలభై పైమాట వేడి, చుర్రునకాలే ఎండ నిత్యం. వడగాలి అనునిత్యం బోనసు.
రాత్రి పన్నెండుకు కూడా చల్లబడదాయె ఇదే ఖర్మమో రామచంద్రా!
అన్నీ బూతులే ఉంటాయి, మన్నించెయ్యాలి. వేడికి మతి తప్పి,
వర్తమాన ప్రేమ సంబంధాలను చక్కగా ప్రతిబింబించిన కథ.
వర్షంలో తడిసిన నంది విగ్రహం, నెమలి… ప్రతీకలు కావొచ్చు. పల్లవి ఆలోచనలు కొలిక్కి రావడంలో ఇవి యాదృచ్ఛిక పాత్ర వహించినట్టనిపించింది. ద్వైదీభావంతో సతమతమైన ఆమె ఆలోచనల్లో స్పష్టత రాకముందూ, తర్వాతా ముసలాయనను చూసే కోణంలో మార్పు గమనించదగ్గది. ముగింపు సహజంగా ఉంది.
ఈటైపో పుణ్యమా అని మౌనపాఠకవరేణ్యులు ఒకముక్క అన్నారు. సంతోషమండీ.
రుచికి ప్రాముఖ్యత నిచ్చి ,అనేక ప్లయోగాలు చేసి రుచికరమైన బెల్లం తయారుచేసే తమ్మయ్యను నిర్దయగా చంపేశారు. పాము కుట్టిన చోట విషముందని బొటనవేలు తీసి. మళ్ళీ అతికించుకుని ప్రాణాలు కోల్పోయాడు. బెల్లం లొ బాగా డబ్బు సంపాదించి శ్రీమంతుడై హాయిగా ఉండేవాడు.
In reply to .
మీ స్పందనకు మనసారా కృతజ్ఞతలు సర్.
మీరు " కానీ ఇలాంటి స్నేహాలు మాత్రం కాలాన్ని జయిస్తాయి." అన్నారు. అక్షరసత్యం. నాస్నేహాలు కొన్ని నాబాల్యంలోనే మొదలై కొనసాగుతున్నాయి. నేను ఉద్యోగం చేసిన చోటల్లా మంచిస్నేహాలు ఏర్పడ్డాయి. స్కూలురోజుల వారు, ఇసీఐల్ వారు, ఓరకిల్ వారు, ఐబీయం వారు, జీటాగైల్ వారు, ఇన్నోమైండ్స్ వారు.. ఇలా ఎందరెందరో. అంతా పలుకరించుకుంటూనే ఉంటాం. వీరిలో విదేశీయులూ ఉన్నారు. ఈ 18న మాయింటికి కొందరు ఇసీఐయల్ మిత్రులు వస్తున్నారు - మాది యాభైయేళ్ళ స్నేహం. వీరిలో ఒకతను మల్లికార్జున రావు సృష్టిలో తీయనిది స్నేహమే అని ఆరోజుల్లో ఎక్కడో వ్రాసి బహుమతి పొందాడు.
"ఉద్యోగరీత్యా 1974 ప్రాంతంలో నేను హైదరాబాద్కు వచ్చినప్పుడు మేము చిక్కడపల్లి, అశోక్ నగర్, గాంధీనగర్ ప్రాంతాలలో ఉండేవాళ్లం" అన్నారు మీరు.
నేనూ 1974 లోనే ఉద్యోగరీత్యానే హైదరాబాదుకు వచ్చి స్థిరపడ్డాను. వచ్చిన కొత్తలో నేను రామ్ నగర్ గుండు వద్ద ఉండేవాడిని. దరిమిలా సీతాఫల్ మండీకి మారాను.
శ్రీరామ శ్రీరామ శ్రీరామ యని పక్షి
చెందనే మోక్షమును సూటిగాను
Feel typo in secon line.
రాత్రి యొక్క అంతుచిక్కని స్వభావాన్ని పట్టుకోగల రచయితలు అరుదు. దోస్తోవిస్కీ, గురుదత్ లాంటి చాలా తక్కువమంది రాత్రి యొక్క ఆత్మను పట్టుకోగలిగారు. తెలుగులో రాత్రి యొక్క అంతుచిక్కనితనాన్ని పట్టుకోగలిగిన సామర్థ్యంగల కొద్దిమందిలో, లేదా ఓకే ఒక రచయిత్రి మణి గారు.
కథ ఒక అనుభవం. అయితే కథను ఒక నైరూప్య అనుభవంగా మలచడం అందరికీ సాధ్యం కాదు. ఒక లీనియర్ కథనానికి అలవాటు పడిన పాఠకులకు అనుభవమే కథ అని చెబితే సందేహిస్తారు. ఈ కథ కథల యొక్క చట్రాన్ని పగుల కొట్టి బయటకు వచ్చింది. ఒక గొప్ప అనుభవాన్ని సృష్టించడానికి కొత్త తరహా వ్యక్తీకరణ అవసరం. నియామాల ఉల్లంఘన అవసరం. అవి ఈ కథలో పుష్కలంగా ఉన్నాయి.
అలానే అందరూ నైరూప్య అనుభవాన్ని తీసుకునే పరిణతతో ఉండరు. అయినా పాఠకుల కోసం రచయిత కథలో గాఢతను తగ్గించాల్సిన అవసరం లేదు. పాఠకులే కథ యొక్క స్థాయిని శ్రద్ధ పెట్టి అందుకోవాలి. అటువంటి సవాలును విసిరే కథలు విమర్శలను ఎదుర్కోవలసి ఉంటుంది. కొత్తదారిలో వెళ్ళే వారికి ముళ్ళు గుచ్చుకోవడం సహజం. భరిస్తూ ముందుకుపోవాలి.
In reply to .
మీ వంటి వారు చదవడం వల్ల ఈ సంభాషణలకు ఒక పరిమళం చేకూరింది. హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు.
In reply to .
ఎంతో సవివరంగా, ఎంతో సహృదయంతో సమ్మరైజ్ చేశారు. మీకు నా హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు.
మీకంటే బాగా చెప్పలేను. మీరు ఈ సంభాషణ చివర్లో అన్నట్లుగా
“ఎన్ని విషయాలు! ఎంత దూరం ప్రయాణించాం ఆయనతో కలిసి! బంగారం శుద్ధి చెయ్యడం దగ్గరనుంచి ప్రజ్ఞానం బ్రహ్మ దాకా!”
వ్యక్తి సంపన్నుడు కావడం, సమృద్ధుడు కావడం మధ్య ఉన్న తేడాను, ఆ తేడా మన ఆర్థిక వ్యవస్థను ఎలా ప్రభావితం చేసిందో గురూజీ ఎన్నో ఉదాహరణలతో ఎంతో చక్కగా వివరించారు.
గురూజీ వివరించిన శూన్య-ఆధారిత ఉత్పత్తి-వ్యయ వ్యవస్థ ఎలా పనిచేసేదో, అలాగే మీరు add చేసిన మీ పరిశీలన, ఆ వ్యవస్థలో మిగులు ఉన్నా అది నిల్వల రూపంలోనో, ప్రభుత్వాలకి చెల్లించే పన్నులు రూపంలోనో ఎలా ప్రవహించి గ్రామీణ ఆర్ధిక వ్యవస్థను ఎలా నిలబెట్టిందో తెలుసుకున్నాను.
మన అద్వైత దృష్టి కేవలం ఆధ్యాత్మిక భావన మాత్రమే కాకుండా, technologyని, life style , and economy ని ఎలా ప్రభావితం చేసిందో కూడా తెలిసింది.
ఒక్క స్క్రూను తయారు చేసిన స్వర్ణకారుడు, ఇంటి ప్రాంగణంలోనే అద్దాలు తయారు చేసిన కళాకారులు, గాజులను రూపొందించిన వృత్తిపనివారు, 25 గజాల వెడల్పైన చద్దరును నేసిన మన నేతకళాకారులు వీరందరి దగ్గర వున్న skill, aesthetic and art గురించి చదువుతుంటే ఆశ్చర్యం కలిగింది, గర్వం కూడా కలిగింది.
మీరన్నట్లుగా
“బాధగానూ కూడా ఉంది. ఇంత స్వదేశీ సాంకేతికతను ఎంతలా ధ్వంసం చేసుకుంటూ వచ్చాం మనం”
జ్ఞానం, విజ్ఞానం, ప్రజ్ఞానం మధ్య ఉన్న భేదాన్ని, దేశీయ మరియు మార్గీయ కళల గురించి కూడా ఎంతో సరళంగా, లోతుగా అర్థమయ్యేలా చెప్పారు గురూజీ.
ముఖ్యంగా మీరు చెప్పిన ఈ మాట గురూజీ సంభాషణను beautiful గా summarize చేసినట్లు:
“గురూజీ చూసింది, ఆ సామాజిక ఒడంబడికని మాత్రమే కాదు, దాని వెనుక ఉన్న డిజైన్ని, ఆ డిజైన్ వెనక ఉన్న సౌందర్య దృష్టిని, ఆ సౌందర్య దృష్టి వెనక ఉన్న మనోసౌందర్యాన్ని.”
నిజంగా మరో అద్భుతమైన సంభాషణ. ఎన్ని విషయాలు తెలుసుకున్నామో!
ఇంత విలువైన ఆలోచనలను, అనుభవాలను మాతో పంచుకుంటున్నందుకు హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు సర్! 🙏🏽
ఇది కథా? ఏమీ అర్ధమే కాలేదు నాకు! ప్రయోగమనో, వినూత్నమనో అంటే అభ్యంతరం ఏమీ లేదు గానీ, కథ అంటేనే ఏడుపొస్తుంది, ఏమీ అర్ధమే కాలేదని! ఇదంతా చదివాక, ఎవరైనా నాలుగు ముక్కల్లో కథ చెప్పమంటే, మళ్ళీ ఏడుపొస్తుంది. నచ్చడం, నచ్చకపోవడం వేరే సంగతి. అర్ధం అవాలి కదా మొదట, కథ ఏమిటో? పైన ఎవరెవరో వ్యాఖ్యానాలు చేశారు కదా, ఏదో వుంటుందని చదివాను — లేడిలాగా గెంతులేసుకుంటూ సాగిపోయింది నా చదువు. అర్ధం మాత్రం కాలేదు.
– ప్రసాద్
వేంకటేశ్వర రావు గారికి దండాలు!
ఒడిస్సీ ని ఇంత ఆద్భుతంగా తెలుగు లో చదవగలుగుతానని అనుకోలేదు. మీకు వేల దండాలు!
ఇంత అందంగా, హాయిగా అనువదించినందుకు మీకు సదా రుణపడిపోయాము.
నమస్సులతో,
రూపేష్
In reply to .
Thanks a bunch for the kind words💐
“అనంతరం” సినిమా పై శ్రీ శ్రీనివాస్ గారు వ్రాసిన సమీక్ష మనసును ఆకట్టుకునేలా, అద్భుతమైన తాత్విక విశ్లేషణ తో, ఉన్నతమైన శైలిలో వుంది.
శ్రీ శ్రీనివాస్ గారి విశ్లేషణ కేవలం ఒక సినిమా సమీక్షలా లేదు… అస్తిత్వవేదన వెనుక ఉన్న నిజాన్ని వెలికితీసే ఒక తాత్విక ప్రయాణంలా ఉంది! ఒక అనుభూతి గా వుంది.
బుద్ధుడి ‘అనత్త’ భావనను, దస్తొయెవ్స్కీ (Dostoevsky) ‘ద డబుల్’ నవలను, కురసోవా ‘రషోమోన్’ ఎఫెక్ట్ను అదూర్ గోపాలకృష్ణన్ *అనంతరం* చిత్రంతో ముడిపెట్టిన విధానం శ్రీ శ్రీనివాస్ మేధోశక్తికి నిదర్శనం. అజయన్ అంతర్మథనాన్ని, అతని ఊహాలోకాన్ని ఫ్రాయిడ్ సిద్ధాంతాల వెలుగులో శ్రీ శ్రీనివాస్ ఆవిష్కరించిన తీరు అద్భుతం. సినిమా ముగిసినా అజయన్ కథ ప్రేక్షకుల అంతరంగంలో కొనసాగుతుందన్న శ్రీనివాస్ గారి మాట ఎంత నిజం! నిజంగా ఇదొక ఉన్నత ప్రమాణాలు కలిగిన అద్భుతమైన వ్యాసం. హాట్స్ ఆఫ్ టు యు!
‘అనంతరం’ ఒక దృశ్యకావ్యమైతే, దానికి రాసిన ఈ విమర్శ ఒక ‘అక్షర కావ్యం’!**
నండూరి వారి కవిత్వాన్ని గుర్తుచేస్తూనే, మనిషి మనసులోని నిశ్శబ్దాన్ని, ఒంటరితనాన్ని, అభద్రతా భావాన్ని పదాలతో ఎంతో సున్నితంగా స్పృశించారు. సినిమాలో నేపథ్య శబ్దాల ప్రాధాన్యతను వర్ణించిన తీరు చదువుతుంటే, ఆ శబ్దాలు నాకు కూడా వినబడుతున్న అనుభూతి కలిగింది. ఒక సినిమాను కేవలం చూడటమే కాదు, ఎలా అనుభవించాలో శ్రీనివాస్ గారి అక్షరాలు నేర్పించాయి. చాలా రోజులకు ఒక మంచి సాహిత్య-సినిమా విశ్లేషణ చదివిన తృప్తి వచ్చింది. అభినందనలు!
“నిజం అంటే మనం చూసేదా? లేక మనం నమ్మేదా?” అంటూ శ్రీనివాస్ గారు లేవనెత్తిన ప్రశ్నలు ఆలోచింపజేశాయి. సాధారణ సినిమా రివ్యూలకు భిన్నంగా, మానసిక విశ్లేషణను జోడించి రాసిన ఈ వ్యాసం శ్రీనివాస్ గారి లోతైన అవగాహనను తెలియజేస్తోంది. ‘అనంతరం’ సినిమాకు చేకూర్చిన అక్షర గౌరవం ఇది.
ఒక సినిమాను ఇంత మనోహరంగా వివరించడం సామాన్యం కాదు.
ఫణి రాజ కుమార్
Such a touching piece! Straight from the heart! The personal and the universal mingle in a perfect harmony!
This comment has been removed by the author.
నా కవిత ఆత్మను అద్భుతంగా స్ఫృశిస్తూ
తులనాత్మక విశ్లేషణ చేశారు. మీకు ప్రచురించిన “సారంగ” సంపాదకులకు హృదయ పూర్వక ధన్యవాదములు
మీ రేడియో అనుభవాలు గొప్పగా ప్రజెంట్ చేస్తున్నారు.ఇవి చదివి నాటి రోజులు సింహావలోకనం చేసుకునేలా ఉన్నాయి.త్వరలో ఇది పుస్తక రూపంలో వస్తుందని ఆశిస్తున్నాను.మీకు, సారంగ యాజమాన్యానికి అభినందనలు.
ఈ సంభాషణలు చదువుతుంటే ప్రాచీన గ్రామీణ వ్యవస్థ మీద సిద్ధాంత గ్రంథం చదువుతున్నట్టు.. వాటి గురించిన చారిత్రక పాఠాలు సోదాహరణంగా ఒక మహా మహోపాధ్యాయుని క్లాస్ లో కూర్చుని వింటున్నట్టు అనిపిస్తోంది భద్రుడు గారు. ఎంతటి అధ్యయనం, ఎంతటి పరిశీలన, ఎంతటి ధారణ, జ్ఞాపకం గురూజీది. మీ కన్నా మేం ఇంకా అదృష్టవంతులం. మీరు కేవలం వున్నారు.. మేము మీరు గ్రంథస్తం చేస్తున్న ఆ చరిత్రను కావలసిన చోట ఆగి గూగుల్ లో మరిన్ని ఆసక్తికరమైన విషయాలు తెలుసుకుంటూ.. కొన్ని చోట్ల రెండు మూడు సార్లు చదువుకుంటూ ఆకళింపు చేసుకుని మరీ ఒక అవ్యక్తానందానుభూతికి లోనవుతున్నాము. ప్రతి ఒక్క సంభాషణ ఒక దానినిమించి ఒకటి ఉంటున్నాయి.
మీరు ఈ సంభాషణ “అలా వెదురుపొదల పక్కన, ఆయన దగ్గర కూచుంటే, ఏదో పూర్వకాలపు చీనాలో వెదుళ్ళ గుంపు కవులతోనో, లేదా మధ్యయుగాల జపాన్ లో జెన్ గురువుల ఎదటనో కూచున్నట్టుంది.” అంటూ ప్రారంభించిన తీరులోనే చైనా టావోయిజం ఫిలాసఫీ, జపాన్ జెన్ ఫిలాసఫీ రెండింటిలోనూ ఉన్న మనిషి ప్రకృతిలో ఒక భాగం అనే భావనని ఆవిష్కరించి మొదలుపెట్టడం. ఆహా..
ఇంకా ఈ సంభాషణలో గురూజీ ఎన్ని కొత్త కోణాలు స్పృశించారనీ..
“మనది అద్వైత సిద్ధాంతం. కాబట్టి మన టెక్నాలజీ కూడా అద్వైతం ప్రకారమే రూపొందేది. పాశ్చాత్యదేశాలది ద్వైత సిద్ధాంతం. ద్వైతం, అద్వైతాల్లో తేడా ఏమిటి? పాశ్చాత్యదేశాల్లో- ఈ ప్రకృతి మనకోసమే ఉంది, మనం దీన్ని అనుభవించేవాళ్ళం అని నమ్ముతారు. మన దగ్గర అలా లేదు. మన దృష్టిలో మనం ప్రకృతికి చెందినవాళ్ళం, ప్రకృతీ, మనం వేరువేరుకాదు. అందుకే పాశ్చాత్యదేశాల్లో నియంత్రణ అనే మాట నడుస్తుంది. అన్ని వస్తువుల్నీ కంట్రోల్ చెయ్యాలి అని అనుకుంటారు. మన దగ్గర నియంత్రణ అనే మాట ఎప్పుడూ నడవలేదు. అందుకు బదులు సంయమనం అనే మాట నడిచింది. మనం మనల్ని కూడా కంట్రోల్ చేసుకోకూడదు. మనలో మనం సంయమనం కలిగి ఉండాలి.”
నాకు పాశ్చాత్య దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థలకు మూలమైనది Adam Smith ‘Wealth Of Nations’ ఎకనామిక్ థియరీ. ఆ ద్వైత గులాములు-యజమానుల వ్యవస్థ మనకు వర్తించదనీ, దానికీ మన భారతీయ అద్వైత ప్రాచీన ఆర్థిక వ్యవస్థకు గల వ్యత్యాసాలు ఎంత సులభంగా అర్థమయ్యేలా చెప్పారో.
1902 నాటికే, అదిలాబాదులో 22.86 మీటర్ల వెడల్పుగల వస్త్రాన్ని చేతితో నెయ్యగల మగ్గాలుండడం, కేవలం కెమెరా కోసం ఒక స్క్రూ తయారు చేయగలిగే సామర్థ్యమున్న సాంకేతిక నిపుణులుండడం గురించిన నిజమైన సంఘటనల గురించి తెలుసుకుంటుంటే మీరన్నట్టు ఈ మాటలు రాస్తున్నప్పుడు నాకు కూడా చాలా ఆశ్చర్యంగానూ, బాధగానూ ఉంది. నిజంగా ఇంత గొప్ప స్వదేశీ సాంకేతికతను ఎంతలా ధ్వంసం చేసుకుంటూ వచ్చాం కదా భద్రుడు గారు.
ఇలా ఈ సంభాషణలో దొర్లిన అనేక ఆసక్తికరమైన విషయాల గురించి చర్చించుకుంటూ పోతే మీ బ్లాగు పోస్టు కన్నా పెద్దగా అయిపోతుంది నా కామెంట్. అందుకని నాకు చాలా నచ్చిన మరో అంశం గురూజీ ఐతరేయోపనిషత్తు లోని ‘ప్రజ్ఞానం బ్రహ్మ’ అనే మహావాక్యాన్ని ఉదహరిస్తూ జ్ఞాన, విజ్ఞాన, ప్రజ్ఞానాల మధ్య ఉన్న సంబంధాన్ని విశ్లేషించిన విషయం ప్రస్తావించి ఆపేస్తాను.
నాకు ఎప్పుడూ ప్రజ్ఞానం బ్రహ్మ అన్నప్పుడు ఈ quotation గుర్తొస్తుంది .”Knowledge is knowing that a tomato is a fruit; Wisdom is not putting it in a fruit salad.” నేను ఎక్కడైనా ఈ వాక్యం గురించి చర్చిస్తున్నప్పుడు దీన్నే కొంచెం హాస్యం జోడించి ఇలా వివరిస్తూ ఉదహరిస్తాను. –
టమోటాను బంతి అనుకుని నేలకేసి కొట్టడం అజ్ఞానం అంటే వస్తువు స్వభావం తెలియకపోవడం. అది ఒక కాయో, పండో అని గ్రహించి వంటల్లో వాడటం జ్ఞానం లేదా విజ్ఞానం అంటే వస్తువు లక్షణం, ఉపయోగాలు శోధించడం. ఇంక అది ఒక పండయినప్పటికీ దాన్ని ఫ్రూట్ సలాడ్లో వేయకపోవడం ప్రజ్ఞానం అంటే గురూజీ చెప్పినట్టు పరస్పర సంబంధం, ఔచిత్యం గ్రహించడం.
మీ ఈ గురూజీ సంభాషణలన్నీ ఎన్నో విజ్ఞానాల పట్ల అజ్ఞానం గా ఉన్న నాలాంటి పాఠకులకు ప్రజ్ఞానం లాంటిది.
ఈ వ్యాసం ఎత్తుగడకి మిగతా వ్యాసానికి సంబంధం ఏమిటో తెలియలేదు. ఇందులో చర్చించిన ఆస్తిత్వ భావనల వివిధ దృక్కోణాలని విశ్లేషంచటానికి నండూరి వారొక్కరే కాకా అనేకకేకులు సాహిత్యములో ప్రయాస చేసారు. మీరు చెప్పిన వాదనకి నండూరి వారి ఇక్కడ ఉటంకించిన కవితా భావనకి పొందిక కుదరలేదనిపించింది
ఈ కథ ఒక ప్రయోగం. అక్కడక్కదా ఏవైనా పొరపాట్లు వుంటే ఉండొచ్చు. ఇది మన బాధ్యతను వినూత్న కథనంతో గుర్తు చేసే కథ. మణి వడ్లమానికి అభినందనలు.
Excellent analysis and brilliantly written article
వామపక్షం మరియు ప్రజాతంత్రం అనేవి కలిసి ఉండే భావజాలాలు కానేకావే! వామపక్ష ప్రజాతంత్ర ఏమిటి అసందర్బం. ఇది పచ్చిమోసకారీ మాటే. ఏకమ్యూనిష్టు ప్రభుత్వమైనా ఏదేశంలోనైనా ప్రజాస్వామ్యం పాటించిందా?
ఆసక్తికరమైన, అరుదైన విషయాలు!
70 ఏళ్ల క్రిందట బుక్కావాడు పాతకాగితాలు తీసుకొని కుంకుమ, గాజులు ఇవ్వడం జ్ఞాపకం ఉంది.
Chinni ,how beautifully you painted Malli’s innocence, it’s a hallmark narration .
మీ నడచి వొచ్చిన దారి స్ఫూర్తిదాయకం. అభినందనలు…పాడుకుందాం మీ స్వేచ్ఛాగీతం ఎప్పటికీ..
అస్సలు ఏం చెప్పాలో, ఎలా చెప్పాలో అర్థం కావడం లేదు. ఎంత సాధారణమైన నరేషన్. మెల్లగా సుతిమెత్తగా గుండెలను తూట్లు పెట్టడానికి బరువైన పదాలు, అందమైన ఉపమానాలు అక్కరే లేదని కుండబద్దలు కొట్టే సులువైన చిన్నచిన్న పదాలు. ఆ పదాల లోతుల్లోంచి ఉబికి వచ్చే లోతైన భావాలు. ఇంతదాకా నేను వైకోమ్ మహమ్మద్ బషీర్ గారి కథ ఒక్కటి కూడా చదవలేదు. అమోఘమైన అనువాదంతో ఆ మహాద్భుత భాగ్యం కలిగించిన కాత్యాయని గారికి ధన్యవాదాలు.
మరొక దృక్కోణంలో –
సౌందర్యం మంచితనం యొక్క నీడ. మన ఊహలో మంచితనం సౌందర్యం కలిసే ఉంటాయి – మంచితనం ఉత్తమగుణాల ప్రతీక అనుకొన్నప్పుడు. మనం కృష్ణుని కాని, బుద్ధుని కాని వికృతమైన ఆకారంలో ఊహిఃచగలమా? దేవతా విగ్రహాలన్నీ సౌందర్యభరితమైనవే. –
అష్టావక్రుని కూడా శాస్త్రజ్ఞానం వల్ల వికారపురుషునిగా భావించలేము.
మనకు తెలిసిన చరిత్రలో, గాంధీ కాని, నెహ్రూ కాని – కార్టూన్ లలో కూడా – వికారంగా కనుపించరు కదా! (ఇప్పటి నాయకుల సంగతి వేరే).
అయితే కొన్ని వైరుధ్యాలున్నవి. దైవీ సంపద, ఆసురీ సంపద కలిసి ఉన్న ప్రతినాయకులను కూడా – దుర్యోధనుని కాని, రావణుని కాని – వికృతపురుషులుగా మన కవులు చిత్రించలేదు.
కాని కొన్ని దేశాలలో – ఉదా. కొన్ని తూర్పు ఏషియా, ల్యాటిన్ అమెరికన్ దేశాలలో, దేవతావిగ్రహాలు కూడా వికృతరూపం లోనే కనుపిస్తాయి. తద్విరుద్ధంగా కొందరు గ్రీక్ దేవతలు సౌందర్యంతో పాటు క్రౌర్యానికి కూడా పేరుగాంచినవారు (ఆఫ్రొడైట్, ఏరిస్ వంటివారు).
Perhaps, the association of Truth and Beauty is only a mind game!
వేదనామయ ఒంటరితనాన్ని ఓదార్చే కవితాత్మక ఆలింగనం. వనజ గారూ… అభినందనలు.
ఈ ఒక్క సంభాషణ లోనే ప్రతీ ఒక్క వాక్యమూ ఒకటికి రెండుసార్లు చదువుకుంటూ వచ్చానంటే అది అతిశయోక్తి కాదు. ఎన్నో తెలియని విషయాలు, ఇంకెన్నో పట్టించుకోని విషయాలు మనం చేసిన చేస్తున్న , పాటిస్తున్న ఆచారాలు, పద్ధతులు వెనుక వున్నాయంటే , ఆ వ్యవస్థను ఎంత పటిష్టంగా తీర్చిదిద్దారో అని ఆశ్చర్యమేస్తోంది . ధన్యవాదాలు. రేపటి ముత్యాల మాటల కోసం ఎదురుచూస్తూ …
In reply to .
చాలా చాలా సంతోషం రమేష్ మీరు చదువుతున్నందుకు! ఎందుకంటే మీబోటి వాళ్లే ఆ సమాజాన్ని ఇంకా కళ్ళతో చూస్తున్నారు, చిత్రిస్తున్నారు, మాకు అందిస్తున్నారు!
చాలా విషయాలు లోతుగా వివరిస్తున్నారు. చదువుతుంటే ఇంకా మిగిలిన ఆనవాళ్లను చిత్రీకరించి భద్రపరచాలనిపిస్తుంది.
సమాజంలో మనుషులు పరస్పరం రుణభారం లేని జీవితాలు గడిపింది నా తరం కూడా చూసింది.
ఇద్దరు కలిసినప్పుడు, యోగక్షేమాలు కనుక్కునేటప్పుడు ఇవతలి వ్యక్తి “బాగున్నారా” అన్న అర్థం స్పిరించేలా మాట వాడినప్పుడు అవతలి వ్యక్తి “మీ దయ” అనేవారు, రెండు చేతులు జోడించి. రుణ భారాన్ని మించిన ఆ వ్యక్తీకరణను నేను ఇష్టంగా ఒక ఫోటో గా తీసి పెట్టాను.
మా ఊరి చాకలి భార్యతో హైదరాబాద్ వచ్చినప్పుడు మా ఇంటిని సందర్శించారు. మా ఆవిడతో “మీ పెళ్లి చేసింది మేమే కదా” అన్నప్పుడు తనకు అర్థం కాలే . వాళ్లు మా బంధువులు ఏమో అనుకుంది. తర్వాత చెప్పాను, మా చాకలి వాళ్ళని. చిన్న చూపుకు తావివ్వని విధంగా అంత హక్కుగా అనుబంధంతో ఉండేవాళ్లు అన్ని కులాల వాళ్ళు.
గ్రామీణ భారతం గురించి మన తెలుగు రాష్ట్రాల్లో లేదా బహుశా మన దేశంలోనే ఇంత విపులంగా అర్థం చేసుకొని విశదపరిచిన మహానుభావులు మరొకరు ఉన్నారా అనిపిస్తుంది.
రవీంద్ర శర్మ గారితో మీరు సంభాషించి గొప్ప మేలు చేశారు. ఇదంతా ఒక పుస్తకంగా తెస్తే ‘భారతం’ అన్న పేరు పెట్టడం మంచిదేమో అని కూడా అనిపిస్తుంది.. ఎక్కడైనా ఒక చోట, శీర్షికలోనో ఉపశీర్షికలోనో…
In reply to .
చాలా చాలా సంతోషం సార్! మీ వంటి మిత్రులివి చదువుతున్నారన్నప్పుడు ఎంతో ఉత్సాహం కలుగుతుంది. ఎంతో బలం చేకూరుతుంది.
జీవన శిల్పి పదకొండవ భాగం కేవలం ఒక సంభాషణ అనలేం భద్రుడు గారు. ఇది మోడర్న్ ఎకనామిక్స్ కోల్పోయిన అత్యంత విలువైన , అవసరమైన మానవీయ కోణాన్ని గురూజీ అద్భుతంగా బోధించిన పాఠం. అభద్రతా భావం లేకుండా విలసిల్లిన గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ గురించి తెలుసుకుంటుంటే మనం ఆధునికత, ఆర్థిక ఎదుగుదల తో ఎంత దూరమో వచ్చేసి ఏమేమో సాధించినా దానికోసం ఏం కోల్పోయామో ఆలోచిస్తే చాలా బాధేసింది.
”ఇది నాకు రేపు దొరుకుతుందో లేదో అనే అభద్రతాభావం ఉంటుందో అతడే వస్తువులు కూడబెట్టే ఆరాటంలో పడతాడు. ఆ అభద్రతా భావమే మనిషి వస్తువుల్ని వెనకేసుకునేలా చేస్తుంది. భద్రత ఉందనే నమ్మకం ఉంటే ‘రేపు కూడా ఇవన్నీ దొరుకుతాయి కదా, ఇప్పుడెందుకు కూడబెట్టాలి?’ అని ఆలోచిస్తాడు. కాబట్టి వస్తువులు కూడబెట్టడు”
గురూజీ చేసిన ఈ పరిశీలన అద్భుతం. ఆధునిక సమాజం ‘సమృద్ధి’ అంటే బ్యాంకు బ్యాలెన్స్లు, ఆస్తులు కూడబెట్టడం అనుకుంటుంది. కానీ నిజమైన సమృద్ధి అంటే భౌతికమైన నిల్వలు కాదు, వ్యవస్థ మీద ఉండే ప్రగాఢ విశ్వాసం అని గురూజీ ఎంత సులువుగా తేల్చి చెప్పారు. మనిషిలో ఉన్న గ్రీడ్ కి మూలం ప్రకృతి సిద్ధమైనది కాదు, అది వ్యవస్థ సృష్టించిన అభద్రతాభావమే కదా. ఈ విషయాన్ని నిమ్మచెట్టు ఉదాహరణ ద్వారా గురూజీ విశ్లేషించిన తీరు అమోఘం.
”ఎందుకని? ఎందుకంటే ఆ వృక్షం అతని పరిధిలో లేదు. అతని పరిధిలో లేకపోవడం వల్లనే అతనిలో ఆ కూడబెట్టే స్వభావం వచ్చింది. ఎవరి పరిధిలో అయితే ఆ వృక్షముంటుందో వాళ్ళు ఉచితంగా ఇచ్చినా తీసుకోరు. అందుకే గ్రామాల సమృద్ధి అంటే ఇదే- ప్రతి ఒక్క వస్తువూ వారి పరిధిలోనే లభించాలి. తద్వారా ఎవరిలోనూ కూడబెట్టాలనే స్వభావంగానీ, దొంగతనం చేయాలనే ఆలోచన గానీ పుట్టదు. సమృద్ధి అంటే ఇదే కదా, హెచ్చుతగ్గులు లేకపోవడం.’”
— గురూజీ చెప్పిన ఈ వాక్యాలు ఎంత నిజమో అనిపించాయి.
ప్రతి వస్తువూ ‘తమ పరిధిలోనే లభించడం’ అనే ఆత్మనిర్భరత ఎప్పుడైతే పోయిందో, అప్పుడే మార్కెట్ శక్తులు మనల్ని లూటీ చేయడం మొదలుపెట్టాయి.
గురూజీ తన తండ్రిగారు చనిపోయినప్పుడు ఫ్యాక్టరీ వస్తువులను పూర్తిగా నిరాకరించి, గ్రామంలోని అంగవైకల్యం ఉన్న వడ్రంగి చేత మంచం చేయించి, ఇతర వృత్తుల వాళ్ళ చేత అవసరమైన పనులు చేయించి ఆచారాలు జరిపించామని చెప్పిన వృత్తాంతం కళ్ళల్లో నీళ్ళు తెప్పించింది. సిద్ధాంతాలు మాట్లాడటం సులభమే, కానీ వాటిని ఇలా ఆచరణలో చూపెట్టడం ఎక్కడో గురూజీ లాంటి వారికి మాత్రమే సాధ్యమయ్యే పని.
నిజంగా చాలా గంభీరమైన విషయాలు. మీరు ఎప్పుడో మూడు దశాబ్దాల క్రితం రికార్డ్ చేసి ఇప్పుడు మాకిలా అందిస్తున్నందుకు మీకు కృతజ్ఞతాభివందనాలు.
In reply to .
హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు మాధవీ! ఒక్కరు చాలు ఇలా చదివేవారు!
Every conversation with Guruji you posted has been very informative and thought provoking, Sir.
Nice story explaining how gratitude influenced our economics, and the interdependence that made up a complete society and life.
“మన వ్యవస్థలో ఋణభావన చాలా ముఖ్యమైంది. మనం డబ్బుకి ఋణపడిలేం. భావానికి ఋణపడి ఉన్నాం. కృతజ్ఞతా భావం ప్రతి ఒక్కరిలోనూ ఉండేది.”
“వీరంతా ఉన్నారు కాబట్టే నేను బతుకుతున్నాను. వీరు లేకపోతే ఎలా బతగ్గలను?”
గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ గురించి మీరు చెప్పిన సందేహం:
“జనాభా పెరుగుతున్నప్పుడు, ఆ నిర్దిష్ట చట్రాన్ని ఎలా నిలబెట్టడం?”
దానికి గురూజీ ఇచ్చిన వివరణ కూడా చాలా interesting గా వున్నాయి:
“మీ కుటుంబం నుండి ఇంకొక కుటుంబం ఏర్పడగానే వేరొక కుటుంబపు ఆహారవ్యవస్థ అక్కడ ప్రారంభమైపోయేది.”
ఇప్పుడు వినడానికి కొన్ని విషయాలు కొత్తగా అనిపించినా, modernization కి ముందు తరతరాల పాటు ఈ వ్యవస్థ నిలకడగా కొనసాగిందనే విషయం ఆలోచిస్తే ఆశ్చర్యంగా ఉంటుంది.
బిడ్డ పుట్టినప్పటి నుండి పెళ్లి, పండుగలు, సంస్కారాలు, చివరకు చావు వరకు కూడా ప్రతి వృత్తి కళాకారుడికి ఆర్థిక భద్రత కల్పించే విధంగా మన సంప్రదాయాలు, సంస్కారాలు, కార్యక్రమాలు ఎలా ఏర్పడ్డాయో గురూజీ చాలా చక్కగా వివరించారు.
పల్లెలో పెరగడం వల్ల వివిధ వృత్తుల వాళ్లతో ఉన్న interdependence, పరస్పర సహకారం, గౌరవం ప్రత్యక్షంగా చూసిన అనుభవం ఉండటం వల్ల, వీటిని కేవలం ఆచారాలుగా మాత్రమే కాకుండా సమాజంలోని ప్రతి వృత్తిపనివారికీ గౌరవం, జీవనోపాధి కల్పించే ఒక system గా చూడటం ఎంతో ఆసక్తికరంగా అనిపించింది. Never thought about it this way.
At the same time, మీరు చెప్పిన local traditional aesthetic తో కూడిన ఇంత efficient వ్యవస్థను modernization పేరుతో క్రమంగా కోల్పోతున్నాము కదా అని బాధ కలుగుతుంది.
శాస్త్రాచారం, లోకాచారం గురించి, అలాగే వారు చేసే పనిని బట్టి శాస్త్రాన్ని సడలించుకునే పద్ధతుల గురించి,
సామర్థ్యశాలి చదువులు, సామర్థ్యహీన చదువుల గురించి వారు చేసిన observation కూడా ఎంతో interesting and necessary knowledge for today అనిపించింది.
మీరు చెప్పినట్లు,
“చాలా గంభీరమైన విషయాలు. ఒక మహత్తర సమాజం. అది గాంధీగారన్నట్లే నిజంగానే ఒక సుందరవృక్షం, గురజాడ అన్నట్లు దొడ్డ వృక్షం అనిపించింది గురూజీ తన ప్రసంగం ముగించగానే.”
🙏🏽🙏🏽🙏🏽
Thank you. No prefixed agenda please. Everything spontaneous always in all the 18 meetings held so far. Regards
In reply to .
హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు సార్! మీ వంటి మిత్రుల స్పందనలే నాకు ఇంధనం.
”ఎవరికైతే ఈ మూడు విషయాలూ, అంటే ఆహారభద్రత, జీవనవిధానాన్ని నేర్పే చదువు, తమ పరిధిలో ఉండే ఆరోగ్య వ్యవస్థ- ఉండవో ఆ మూడూలేని గ్రామమే పేదగ్రామం. ఆ మనిషే పేదవాడు.” – గురూజీ ఎంత చక్కగా నిర్వచించారు.
“ఎప్పుడైతే ప్రతి ఒక్కరికీ ఆహారభద్రత ఉంటుందో, అప్పుడు వారు చదివే చదువు బతకడం కోసం కాకుండా, జీవితం కోసం చదివే చదువు అవుతుంది. మన జీవితమెలా జీవించాలో చెప్పే చదువవుతుంది.” గురూజీ ఎంత బాగా చెప్పారో.. నిజంగా మనం చదివే చదువులకి ఇంత కంటే సార్థకత ఏముంటుంది… ?
మరొక అపురూపమైన సంభాషణ ఇది.. దీనికి తోడు మీరు లోకల్ డిజైన్ గురించి వెలిబుచ్చిన విషయాలు, అభిప్రాయాలు ఎస్కోబార్ పుస్తకం రిఫరెన్స్ మరింత ఆలోచింప చేశాయి భద్రుడు గారు..
గురూజీ చెప్పినట్టు స్థానిక సౌందర్యదృష్టి స్థానికుల మనోసౌందర్యం మీద ఆధారపడి ఉంటుంది.. మీరన్నట్టు ఆ నేటివిటీ మిస్సవుతున్నందుకే ఈ రోజు కార్పొరేట్లు నిర్మిస్తున్న పాన్-ఇండియన్ సినిమాల్లో మనోసౌందర్యం విధ్వంసం అవుతోంది.. మనోవికారం కలిగించే వాయిలెన్స్ రాజ్యం యేలుతోంది.
మాధవి గారు, భద్రుడు గారు చెప్పినట్టు మీరు నిజంగానే ఈ పోస్టును చాలా బాగా సమ్మరైజ్ చేస్తూ సమీక్షించారు.
‘Mathilukal’ Adoor film adopted from th story, great film
అరుదైన మనుషుల అపురూప మనసు ప్రేమమయం, మీ రాతలోని ఆర్ద్రత అచ్చు నవనీతంలా, నమస్సులు మాష్టారూ 🙏.
శ్రీ రామ్ గారికి నివాళులు 🌺🌺🌺
మీ హృదయపు పూదోటలో పరిమళించే .. శ్రీరామ్ గారి పవిత్ర ఆత్మ కు..ఘన నివాళులు..
మణి వడ్లమాని గారి కథలు మామూలుగా అయితే బావుంటాయి. కానీ, ఇది ఏ రకంగానూ చదివించలేదు. ప్రయోగాలను ప్రోత్సహించాల్సిందే, కానీ “ఏ మాత్రం ఎడిటింగ్ లేకుండా, రచయిత్రితో సలహాలు, సంప్రదింపులు జరపకుండా ఈ కథని అలాగే ప్రచురించి ఉంటారా?” అనిపించింది. వాక్యనిర్మాణంలో ఏ మాత్రం స్పష్టత లేకపోవటం – ఆవిడ కథలా ఎంత మాత్రం లేదు. అన్ని కథలూ గొప్ప కథలవ్వక్కర్లేదు. కొన్ని ప్రయోగాలకి మటుకూ feedback ప్రక్రియ చాలా బలాన్నిస్తుంది. ఈ కథ ప్రచురించి ఆవిడని అవమానించారనే అనిపించింది
-
ముద్దు తీర్చమనె కలాపములను కోరి
చూడ చక్కని పెండ్లాము చూడరో ది
నారి, నారి నడుమ రాముడౌర నలిగె
పసిడి వెలచూడగా గుండె ప్రక్క జారి.
https://youtube.com/shorts/2tGi9Y31ld8?is=aQJRcfVebT0lGBSA
“నడిచే చెలమ” కథ ఆర్ద్రంగా ఉంది. కానీ నా మట్టిబుర్రకు అర్థమయ్యీ కానట్టు తోచింది. వడగాడ్పుల నిస్సార జీవితాలలో అనుబంధాల చల్లటి చెలమలు సృష్టించుకోవడం ప్రయత్నిస్తే ఎవరికైనా సాధ్యమే… అని రచయిత చెప్పదలచుకున్నారా? కథా ఉద్దేశం ఏదైనా, ఎందుకో నాకు కూడా కన్నీళ్లు వచ్చి చావవు… గుండెల్లో అలా బాధ వుండిపోతుంది తప్ప. నాలాంటి తిరువేంగడాన్ని సృష్టించడానికి ఎంతో సూక్ష్మ పరిశీలన కావాలి. మూల రచయిత ఎస్.రామకృష్ణన్ కు, చక్కగా అనువాదం చేసి అందించిన ఆవినేని భాస్కర్ గారికి ధన్యవాదాలు.
-
నోరూరెడు వంటల తిన
నీ రోగము క్షౌద్రమేహమే తడ కట్టం
గా రోజులతరబడి యీ
చారుం గనినంత కలిగె సంతాపమ్మే
https://youtube.com/shorts/R4EX0QHTmrY?is=5Ewtkom0MX6xvRv5
వార్తా పత్రికలు తెలుగు భాషకు ఒక ప్రామాణిక రూపం తీసుకు వచ్చి అన్ని ప్రాంతాల వారికి అర్థమయ్యే లాగా గొప్ప సేవ చేసాయి. అది చాలా అవసరం కూడా. ఇప్పుడు మీరు వ్రాసిన వ్యాసం కూడా ప్రామాణిక రూపం లోనే ఉంది. ఇది స్వాగతించాల్సిన విషయమే కదా. ప్రాంతీయ యాసలు ఎన్ని ఉన్నా ఒక common version ఉండటం మంచిదైంది. When language achieves a refinement in a sub region due to favourable environment and historical factors, it has to be welcomed. No need to disown it. Colloquial dialects can co exist with a standardized lingua franca.
నేను రాయలసీమ లో పుట్టి పెరిగాను. అయితే రచనలకు, సంభాషణకు కూడా ప్రామాణిక భాషనే ఇష్ట పడతాను. At the same time I like local dialect of Rayalaseema and can converse when required.
So much bitterness is there in the above article. Hope your views changed now
సంజయ్ గారూ, గుండెను మెలిపెట్టే స్టోరీ చెప్పారు. అదికూడా చాలా సాధారణమైన పదాలతో, దుబాయ్ మల్లన్నల కన్నీళ్లను ఒడిసి పట్టారు. మనోహర్ అన్నల ఆర్థిక నేరాలు, బలైపోయే బిట్టుల బతుకులు… అలవోకగా ఏమాత్రం హడావుడి లేకుండా అక్షరాలుగా పేర్చారు. హేట్సాఫ్.
బాలగోపాల్ సాహిత్య రూప సారాలపై చేసిన లోతైన విశ్లేషణను, కొత్త చూపును మళ్లీ గుర్తు చేసినందుకు మీకు అభినందనలు.
సమాజాన్ని మార్చే కృషి బహు ముఖాలుగా కొనసాగాలని, ఆయన భావించడాన్ని, రాయడాన్ని,ఆచరించడాన్ని చాలా దుర్మార్గంగా అభిశంసన చేసిన ” పరమ ఉత్తమ దృక్పథకారులు” అనేక పరిణామాల తరువాత బాలగోపాల్ ఏం చెప్పాడు అని వెతుక్కోవడం మొదలైనట్టు అనిపిస్తుంది.
అతను తన కాలం కన్నా ముందున్నాడు. నలుగురు ఆలోచిస్తున్న దానికన్నా భిన్నంగా ఆలోచించాడు. విశ్లేషించాడు. అందుకే అనేక అంశాలపై విస్తృత కోణాల నుండి సాగిన అతని ఆలోచనలు, రాతలు ఒక ముసలోకి ఒదిగేది కావు.
కాబట్టి అనేక సంక్షోభ సందర్భాలలో మళ్లీ మళ్లీ మనం బాలగోపాల్ ని వెతుక్కుంటున్నాం. ఇప్పటిదాకా కొన్ని విప్లవ శ్రేణులు అనుకునేవాళ్లు ఆయనకిచ్చిన కితాబులు, ముద్రలను కాస్త పక్కన పెట్టి పునర్ మూల్యాంకనం చేసుకోవాలి ఏమో.
రాజు ధ్యానంలో ఉండగా పేద ఆడపిల్లల న్యాయం కోసం ఏడుపును విస్మరించడం చాలా చెడ్డది. అలాంటి అన్యాయం సామ్రాజ్యాన్ని కాపాడదు.
GREAT ONES —
SUPER WRITER MOMUTHA ALAM JI
————————————————————
BUCHIREDDY GANGULA
-
భాష కు మెరుగు లొసగె ప్రభాసమగుచు
సంస్కృతము; చెడగొట్టెను సంస్కృతినయొ
వేష భాషల మార్చిన పేర్మి జేర్చి
ముద్దులాడిన నాంగ్లము ముంచె కొంప
https://youtube.com/shorts/RchmaPNwq9w?si=kgHAVJAOpRHrDR9R
వడ్లవల్లి పద్మావతి గారికి,
జవాబు ఇద్దామనుకుంటూనే తాత్సారం చేశాను. నా విమర్శకి మీ సమాధానం సహేతుకంగా ఉంది. రాహుల్ సాంకృత్యాయన్ కవి కాదు. చిన్నప్పుడు కవిత్వం రాయడానికి ప్రయత్నించి, అది “చాలా ప్రమాదకరమైన విషయమని, ఛందస్సులో ఒక మాత్ర తప్పినా చచ్చిపోతారని కొందరి ద్వారా తెలుసుకొని,” మానుకున్నాడు.
బండ్లపల్లె ఓబులరెడ్డి గారి “మహోన్నత మానవుడు రాహుల్ సాంకృత్యాయన్” (జయంతి పబ్లికేషన్స్, 1963; విశాలాంధ్ర, 2011) పై కొడవటిగంటి సమీక్ష (1963):
“జిజ్ఞాస – అందులోనూ అనంతమైన జిజ్ఞాస ఉండటం ఒక సుకృతం. ఆ జిజ్ఞాసకొద్దీ, సకల సౌఖ్యాలూ విడనాడి, ఎలాంటి కష్టనష్టాలనయినా లెక్కచేయక, చివరకు సన్యాసి జీవితానికి కూడా వెనుదీయక, దేశదేశాలూ తిరిగి చూడాలనేది ఒక దీక్షగా పెట్టుకోగలగటం ఒక విశేషం. తాను తెలుసుకున్న అపూర్వ విషయాలను ఎప్పటికప్పుడు గ్రంథస్థం చేసి తోటి మానవులకు అందజేయాలనే నిస్వార్థ సంకల్పం ఒక వ్యసనం అనిపించేటంతగా ఉండటం మరొక విశేషం. విజ్ఞాన సముపార్జనతో పాటు తానూ క్రమపరిణామం చెందుతూ, చైతన్య స్థాయిలో ఎప్పటికప్పుడు పైమెట్టు అందుకుంటూ రాగలగటం మరొక గొప్ప లక్షణం.
వీటిలో ఏ ఒక్కటి ఉన్నా ఆ వ్యక్తి విశిష్ట వ్యక్తి అనిపించుకుంటాడు. ఈ విశేష లక్షణాలన్నీ కలిసి ఒకే వ్యక్తిలో గూడు కట్టుకుంటే – అటువంటి వారు ఉన్నారా అనుకుంటాము. అలాంటి వారు నూటికి కోటికి ఒకరుంటారు. అచ్చంగా అటువంటి మహోన్నత మానవుడే – మహాపండిత, త్రిపిటకాచార్య రాహుల్ సాంకృత్యాయన్.
వీరి జీవిత చరిత్ర ఒక వ్యక్తి జీవిత చరిత్రగా కనబడదు. అది మన దేశములోని అభ్యుదయ కాముక వర్గాల పరిణామ చరిత్రగానే గోచరిస్తుంది. వీరి జీవిత చరిత్ర మన దేశంలోని వివిధ, విభిన్న ప్రాంతాల ప్రజల స్థితిగతులకు, ఆచార వ్యవహారాలకు ఒక ప్రతిబింబం వంటిది. అంతేకాదు, ఆయన జీవిత కథ చదువరులను హిమాలయ శిఖరాలు మొదలుకొని కన్యాకుమారి వరకు, తూర్పుతీరం మొదలుకొని పడమటి కనుమలు వరకు నడిపిస్తుంది. ఆయా ప్రాంతాల జీవన విశేషాలనూ ఆచార వ్యవహారాలనూ కళ్ళముందు ఉంచుతుంది. అంతేకాదు, సింహళం, టిబెట్, జపాన్, సోవియట్, ఇరాక్, ఇరాన్, ఆఫ్ఘనిస్తాన్, ఫ్రాన్సూ, ఇంగ్లాండు దేశాలకూ తీసుకువెళ్తుంది. అక్కడి ప్రజల ఆచార వ్యవహారాలనూ, వారి మనోభావాలనూ మనకి తెలియజేస్తుంది. ఒకసారి కాదు, ఎన్నోసార్లు హిమాలయాల మీదుగా ప్రయాణం చేయిస్తుంది. టిబెట్ లోని ప్రాచీన బౌద్ధ సంఘారామాలకు తీసుకువెళ్తుంది.”
మాఊరి గ్రంథాలయానికి పంపడానికి హైద్రాబాద్ నవోదయ వారినడిగితే దొరకడం లేదన్నారు.
మాంసం తిని, సిగరెట్లు కాల్చే ఈ బౌద్ధ సన్యాసి అలవాట్లని చూసి సంజీవదేవ్ ఆశ్చర్యపోయాడు ().
కొడవళ్ళ హనుమంతరావు
పత్రికా రంగం లో మీడియాలో వామపక్ష వాదులు ఎంత బలంగా పాతుకుపోయారో చూస్తే విస్మయం కలుగుతుంది. వారు చెప్పిందే సత్యం.
రెండవ అభిప్రాయానికి దాదాపుగా అవకాశం ఉండదు.
NYT , BBC వంటి అంతర్జాతీయ మీడియా నుంచి భారతీయ పత్రికల వరకు ఇప్పటికీ అదే భావజాలం కొనసాగుతోంది.
Twitter, Facebook, Insta , Wikipedia, … అన్నింటిలో అదే narrative ఉంటుంది. ఎలన్ మస్క్ పుణ్యమా అని X గా మారిన ట్విట్టర్ కొంత మారింది.
వేడి 40 పైనే ఉంటోంది. వుదయం పదికే వడగాలి వీస్తోంది. రాత్రి 12 కు కూడా చల్లబడటం లేదు.
టపా కాపీరైట్ ఉల్లంఘన అవుతుందనుకోలేదు. టపా తీసేస్తున్నాను.
ధన్యవాదాలు
ఇలా మ్యాగజైన్ ఫోటో లు పెట్టి కాపీ రైటు వయొలేట్ చేస్తున్నారేమోనండీ తాతగారూ
కేసెట్టయ్యగలరు తస్మాత్ జాగ్రత్త :)
నారాయణ!
జిలేబి
“ఈ కాసిన్ని కిరణాల్ని కూడా వాళ్ళు దోచుకుపోయి అదనపు ఆదాయం కింద దాచి వుంచేసుకున్నారు.” … మీ దిగులు అక్షరాలా నిజమైంది. మరో పోరాటమే ఆకలి మెతుకులకు మిగిలింది.
ఇంటర్ వ్యూలోని ప్రశ్నలూ, జవాబులూ ఆలోచనలు రేపేలా, ఆసక్తికరంగా ఉన్నాయి.
కథా రచనలో వస్తు, శిల్ప, దృక్పథాల గురించి బజరా అభిప్రాయాలు బాగున్నాయి.
‘ఆ పరిస్థితులు వున్నంత వరకూ యీ కథ వుంటుంది. రిలవెన్సు కోల్పోతే మంచిదే, కథ శాశ్వతం కానక్కర్లేదు అనుకుంటాను’ – అని చెప్పటం కొ.కు. వ్యాఖ్యలను గుర్తు తెచ్చింది.
ఒకింత కవితా స్పర్శా, కొండొకచో అతిశయోక్తీ ప్రకాష్ గారి వచనానికి అలంకారాలూ, లక్షణాలూ. ఆసక్తిని పెంచే పఠనీయత… ఆయన తన రచనలకద్దే పరిమళం!
ఇంటర్ వ్యూ మొత్తమ్మీద పర్లేదు. చివరి ప్రశ్న బాగా లేదు. దానికి సమాధానంగా- ‘అనుకోవట్లేదు’ అంటూ ప్రకాష్ గారు కుండబద్దలు కొట్టినట్టు చెప్పడం భలే ఉంది.
నీహారిక అని ఒక బ్లాగర్ ఉండేవారు ... వారు ప్రస్తుతం బ్లాగుల్లో లేరా
In reply to .
ధన్యవాదాలు ఉమా గారు.
నా వ్యాసాన్ని చదివి, అందులో మహిళల దౌత్యరంగ పాత్రను నేను వివరించిన విధానాన్ని మెచ్చుకోవడం నాకు ఎంతో ఆనందాన్ని ఇచ్చింది. మీలాంటి సాహిత్యాభిమానుల ప్రోత్సాహమే మరింత బాధ్యతతో రాయడానికి ప్రేరణగా నిలుస్తుంది.
మీ విలువైన అభిప్రాయానికి హృదయపూర్వక కృతజ్ఞతలు.
సాదరంగా,
డా. ఇ. రాంప్రసాద్ (మనురామ్)
ఆధునిక తరం కథ, అవసరమైన కథ. చాలా బాగుంది. అభినందనలు విమల గారూ.
Blame c.m revanthreddy —weak education minister —donot know importance of education
No knowledge —Rahul mercy -he became c.m
DONOT do anything -just talks
===============buchireddy gangula
భవుడో? మాధవుడో ?వా
డెవఁడో యెవ్వఁడొ యెవండొ యెవఁడో యెవఁడో?
భవజలధి మాయని జనుల
నవలీలగ నడచినట్టి నటరాజెవడో?
చాలా మంచి సినిమాను పరిచయం చేశారక్కా ఎక్కడ చూడొచ్చు ఈ సినిమాను?
అనువాదం గురించి మీ అనుభవాలూ, అభిప్రాయాలూ బాగున్నాయి.
మీరు పాటించే అనువాద పద్ధతి శ్రేష్ఠమైనదనడంలో సందేహం లేదు.
A modern exploitation. చివరికి చలమూ, స్వేచ్ఛా కూడా దీనికి కారణమవ్వటమే విషాదం.
కథ నెమ్మదిగా, సాదాగా మొదలైనా చివరికొచ్చేసరికి ఉరవడి పెరిగింది. భావ తీవ్రతతో గాఢమై, కవితాత్మకమై మెరిసింది.
గంటేడ గౌరునాయుడు పేరు వినడం, ఆయన కథలు ఒకట్రెండు చదివి అబ్బురపోవడం తప్ప, వివరాలేవీ తెలియవు నాకు. ఇప్పుడు ఆ రచయిత మాటల్లోనే వినగలగడం చాలా సంతోషంగా ఉంది.
I learned the story when I was in 6th or 7th class in around 1958-59 in my village school.Now I’m 80yr old. Name of the lesson was PRAVARUNI HIMAGIRI YATRA. Don’t remember the writer’s name. But I can’t forget the entire episode of his travels in Himalayas flying in the air using the Lepanam. Right now I am in Mukteswar Uttarakhand abode of Lord Shiva spending my retired life in my own home built here. Originally the seed of my desire to own a dream home in Himalayas was planted in my mind since my childhood ever since I read the the story of Pravarakhya. My Pranamams to Lord Shiva and Allasasani Peddanna and his great followers for this Great Kavya. Namaste 🙏
Ravi. Your analysis is relevant and comparison with present day context prevailing in the country and outside world is very much laudable.
-
"దేశ మెల్ల దోచె దేవర మోడి" ~~ ఆ
కాశవాణి సతముఁ గల్లలాడు
వారి మాట లెల్ల వార్తగా చెప్పదు
నాణ్యతగల చరిత నమ్మదగును.
https://youtube.com/shorts/7Al6pVxCrAo?si=2s-YImTCZdfmGmg5
Fortunes of Telugu—— Great Writers, Great Musicians and Singers and Great Actors.
రెండు మంచి కవితలు. అమ్మ పేజీలు మరింత బాగుంది.
A trusted enables organisations to concentrate on their primary business activities, while professionals take care of the daily property management duties.
In reply to .
ధన్యవాదాలు. ప్రతి కథలోనూ,దానిలోని పాత్రలకి వాటిదైనా ఉద్దాన పతనాలు ఉంటాయి. ఆ ప్రాసెస్ ని , ఆ పాత్ర స్థాయిని బట్టి వచ్చే ఎరుకలు మాత్రమే ఈ కథలో చెప్పాను. పౌర్ణమి ఎలా ఉంటే బాగుంటుంది అనేది ఆమె నిర్ణయించుకునే ప్రయత్నం మొదలు పెట్టింది కథ చివరలో.. మన ఆశయాలు, వాంఛలకు అనుగుణంగా పాత్రల చైతన్యాన్ని చెప్పే ధోరణి మరొకటి.
In reply to .
చలం రజనీకాంతరావు గారికి ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూ వినండి. తాను గతంలో రాసిన వేటిని చలం రిజెక్ట్ చేయలేదు. అతని తాత్వికత మరొక దశలోకి వెళ్లి ఉండవచ్చు గాని..
-
పాపము నిలబడి నిలబడి
శ్రీపతిఁ గని యైదు పదిగఁ జేతురు భక్తుల్,
యోపిక తగ్గిన శోషని
తాపసులకు తగ్గనట్లు ధరణిని సుదతీ
https://youtube.com/shorts/CVx4wwzNiyI?si=DDsM32Rm6Gy5oPwL
చాలా మంచి మాట చెప్పారు. నేను ఈ రంగంలోకి కొత్తగా రావడం వల్ల ఇప్పటికే ఉన్న పత్రికల గురించి, WhatsApp లేదా Facebook సమూహాల గురించి, చాలా విషయాలు తెలియవు. ఎక్కడనుంచి మొదలు పెట్టాలో కూడా తెలియట్లేదు. మీ website చాలా ఉపయోగపడుతుంది. ఇంకాస్త నేర్చుకుని, తెలుగు సాహిత్యరంగంలో పేరు, అనుభవం ఉన్న రచయితలు పరిచయం అయ్యాక, నా వంతు కృషి నేను చేస్తాను.
Super Ramprasad garu. Me vyasam lo mahilalu doutyarangam lo vari patra chakkaga vivarincharu …bagundi. All the best Manuram .
-
అమలిన ప్రేమయె సఖి భ
వ్యమైన కొరముట్టు దొరయ వజ్రము సంస్కా
రమున ద్రవంబుగ మారున్
హము నిండిన మది వలెన్ సుహాసిని సుదతీ
https://youtube.com/shorts/uRlDsXzu9Ko?si=r_ge5Ma1MDIlDvzK
నేటి సమాజంలో చాలామంది మానసికంగా బాధ పడుతున్నారు. మన సమస్యను మనమే పరిష్కరించుకోవాలి. ఆమెకధ లో మంచి సందేశం ఉంది
రచయిత్రికి అభినందనలు
కి స్పందనగా.
రచయితలకు ఫీడ్ బ్యాక్ అవసరం. పత్రిక నడపడమే సాహితీసేవగా భావించాల్సిన అసహయదశలో సాహితీలోకం ఉన్న తరుణంలో ఎంతమంది అందుకు సమయం వెచ్చించగలరో తెలియదు. ఉత్సాహమున్న కొత్త రచయితలు- తామే ఓ పత్రిక పెట్టి కొత్త ఆదర్శాలతో నడపడానికి ప్రయత్నించాలి. అందుకు అనువైన కాలమిది. అటువంటి ప్రయత్నాలకు- అవసరమైతే మీకు నచ్చిన లబ్దప్రతిష్ఠుల సాయాన్ని కూడా కోరవచ్చు. ఎందుకంటే నవభావాలకు ముఖ్యమైనది నవయువత. వారికి ప్రోద్బలం, ప్రోత్సాహం ఉంటే- సమాజశ్రీయస్సుకి, ప్రగతికి ఎంతో సానుకూలం. మీకు మా భినందనలు.
It’s great to see providers offering professional services with flexible appointment scheduling.
Excellent article highlighting the importance of for hydration support.
-
అణువణున విందు ముప్పోకలాని చెంత
ప్రణయమున దోచె సుందర ప్రణవ ఘోష
యె ణిసిధాత్వర్థముల మెరయికల మాటు
కణము లెల్ల రంగని యీవి గాంచి సకియ
https://youtube.com/shorts/qf1awfu47JA?si=bSs25uix8Ir_eITd
నేనొక ఔత్సాహిక రచయితను. ఈ కథలు/కవితలు పోటీలు నాక్కూడా కొంత వింతగా అనిపిస్తున్నాయి. చాలా వరకు తెలిసిన పేర్లే మళ్ళీ మళ్ళీ కనిపిస్తున్నాయి. పారదర్శకత మీద కొన్ని అనుమానాలు తలెత్తుతున్నాయి. కానీ, మనం సాటి సాహితీ ప్రియులని, అందునా ఇంత సమయం, ధనం వెచ్చిస్తూ పోటీలు నిర్వహిస్తున్న సహృదయులని నమ్మాలి. లేకుంటే వ్యవస్థలు పని చెయ్యవు.
నానుంచి ఒక చిన్న సలహా. పోటీలకు రచనలు పంపిన ప్రతివారికి, ఒక నాలుగైదు వాక్యాల్లో వాళ్ల రచనగురించి feedback ఇస్తే చాలా ఉపయోగపడుతుంది. ఇలాంటి సిస్టమ్ వల్ల కొత్తవాళ్ళు నేర్చుకుని, ఎక్కువ మంది రచయితలు మనకి లభించే అవకాశం ఉంటుంది. చాలా సార్లు, అసలు మనం పంపిన మెయిల్ వాళ్ళకి అందిందో లేదో కూడా తెలియట్లేదు.
రెండు చాదస్తపు పరిశీలనలు:
“- సమాజ శ్రేయస్సు, దేశపాలన తమ సమిష్టి బాధ్యత అన్న కనీస స్పృహను కోల్పోతున్నారు.”
ఇష్టి = యజ్ఞము,యాగము
సమిష్టి సమ్ + ఇష్టి = చక్కని యాగం
సమష్టి = సమస్తము, మొత్తము
అచ్చుతప్పులూ,వ్యాకరణదోషాలూ బాగానే చేసే,ఈనాటి ఈనాటి పత్రికలో కూడా ఈ శబ్దాన్ని సరిగానే వేస్తున్నారు.
” …సోషల్మీడియాలో ఈ నిర్భృత సైనికులంతా (unpaid soldiers) ఇదే రకమైన…
క్తాన్తాలూ, past passive partciple లూ సంస్కృతాంగ్లాలకు సహజంగా చెల్లుతాయి.
వాటిని అలాగే తెనుగులో కెక్కిస్తే ఎబ్బెట్టుగా ఉంటుంది.
వెనుకటికి కోకటం మునిపల్లెను దానం పట్టిన చొక్కంరాజు గారబ్బాయి “ఏలని బంటు” అన్నాడు కదా. ఆ ప్రయోగం ఇక్కడ బాగుంటుందేమో. పోనీ యిది మరీ ప్రబంధాల పొలుపు తెలుపు పలుకుబడి అనిపిస్తే “జీతం లేని కూలీలు” వాడుక లోనే ఉంది కదా.
[మీ సూచనను అనుసరించి మార్పులు చేసాము. ధన్యవాదాలండీ. – సం.]
–నా మహిమాలయ అనుభవం–
హిమాలయాలకు చేసిన మీ రెండు ప్రయాణాల గురించి ఇంత అద్భుతమైన పుస్తకం “మహిమాలయం” రాసినందుకు మీకు మా వందనాలు. ఈ పుస్తకం చదివినందుకు నాకు చాలా చాలా ఆనందం గా వుంది.
మీరు ఇచ్చిన స్పష్టమైన వివరణలు, హృదయాన్ని తాకే కథనం, పర్వతాల అద్భుతమైన అందాన్ని ప్రత్యక్షం గా చూసిన అనుభవం వచ్చింది. మీరు అక్కడి సంస్కృతి, ప్రకృతి దృశ్యాలు, అక్కడి వారి జీవన విధానం, మీ వ్యక్తిగత అనుభవాలను వివరించిన విధానం నాకు మీ పక్కన ప్రయాణిస్తున్న అనుభూతిని కలిగించింది.
ఈ “మహిమాలయం” పుస్తకం కేవలం ప్రయాణ కథ మాత్రమే కాదు, అది మీ ధైర్యానికి, సాహసానికి, కుటుంబానికి ఉన్న అనుబంధానికి ప్రతిరూపం.
మీ చిన్న నాటి జ్ఞాపకాలు, పాఠశాల కార్యకలాపాలు మరియు ఊరు గురించి మీరు పుస్తకంలో వివరించిన విధానం చాలా బాగా ఉంది. మీరు చిన్నప్పటి అనుభవాలను ఎంతో సున్నితంగా, హృదయాన్ని తాకేలా వివరించారు. పాఠశాలలో జరిగిన సంఘటనలు, ఆటలు, విద్యార్థుల మధ్య ఉన్న అనుబంధం, ఉపాధ్యాయుల ప్రోత్సాహం అన్నీ చదువుతున్న వారికి తమ స్వీయ అనుభవాలను గుర్తు చేస్తాయి.
మీ రచన చదివిన తర్వాత, ప్రతి ఒక్కరు తప్పనిసరిగా తమ బాల్యాన్ని, పాఠశాల రోజులను, ఊరు ను గుర్తు చేసుకుంటారు. నాకు కూడా ఆ అనుభవం చాలా కలిగింది.
తెలుగులో మీరు రాసిన విధానం కథనాన్ని మరింత ప్రత్యేకంగా, మనసుకు దగ్గరగా చేసింది. ఈ మహిమాలయం పుస్తకం తో మీ కష్టమైన మరియు మధురమైన ప్రయాణాన్ని మాతో పంచుకున్నందుకు ధన్యవాదాలు.
మీ రచనకు అభినందనలు మరియు మరిన్ని మంచి రచనలు చేయాలని ఆకాంక్షిస్తున్నాను.
కృతజ్ఞతలతో,
మాలతీ లత
ఈ కవిత చాలా శక్తివంతంగా ఉంది. రాజు పాత్ర చిత్రణ చాలా బాగుంది. రచయిత్రి మౌమిత ఆలం గారికి అభినందనలు!
మధ్యమ లాగానే దూత రూపక అనువాదం కూడా చక్కగా ఉంది.
(‘బడు’ ల వాడకం, “నా కోపమంతా ఎగురగొట్టబడింది,” “తీవ్రమైన గాలిచేత కొట్టబడిన,” బాగుండదు.)
“ఐశ్వర్యం” లో కథకుడు సూర్యం తన బాబాయి ఇంట్లోని బీరువాలో చిలకమర్తి భాసనాటకాల అనువాదాలని చూసి, ఐదు నిమిషాలు చదివి, ఆశాభంగుడై, కిటుకంతా డాక్టరుగారు చదివి వినిపించడంలో ఉందా అని ఆశ్చర్యపోతాడు. అతిక్లుప్త పరిచయంలో ఆ అనువాదాల ప్రస్తాన ఉంది కానీ మూలాలలో కూడా చేర్చాలి. ()
సుదర్శన, గద, ఖడ్గాదుల వృత్తాంతంతో నాటకం సాగదీసినట్లుంది. ద్రౌపదీపరాభవపు చిత్రపటంతో విభిన్న వ్యక్తుల మనోభావాల వర్ణన మాత్రం అమోఘం. వురుపుటూరి వచనమూ, చిలకమర్తి పద్యమూ మనసుకు హత్తుకుపోయాయి:
“దుస్ససేనుండు తనుబట్ట ద్రుపదపుత్రి
సంభ్రమోత్ఫుల్లనేత్రయై సంచలించి
గ్రహణవేళ రాహువక్త్రంబునందు
జొచ్చుచంద్రరేఖయుఁబోలె సొబగుమీరు.”
కొడవళ్ళ హనుమంతరావు
రాజకీయాల్తో ప్రజ కష్టాలు, సంఘంలో దయ గల వ్యక్తులు, దేవుళ్లు ప్రార్ధన ఫలితాలు ఆకలి కష్టాలు, ఆపదలు, అవకాశాలు వున్న సున్నితమైన కధ – కధనం
మంచి కాలక్షేపం థాంక్యూ 👏👏
ఇక్కడ వైభవ్ సూర్యవంశీ లెవల్ లో సిక్సర్లు మ్రోగి పోతున్నాయి :)
మెట్ట వేదాంతం అంటేనే సుర్రు మని టపాకాయలు లక్ష్మీ అవుటులూ పేలిపోతున్నాయి :)
ఇంకొంచెం ఆజ్యము కావలసినచో వేయగలము ...అగ్మిమీళే ... అనుకుంటూ
తెలియ జేయగలరు తాతగారు
ఇట్లు
ఉడతా భక్తి సేవలో
తరించెడు ఎల్లెమ్మ :)
Very positive ending. The story gives hope to live life, king size. The author’s efforts to give positive outlook to every reader is appreciated 👍 Keep writing.
బాగుంది ఆశే మనిషిని నడిపిస్తుందిఈశే మనిషికి ఊపిరి
కథ శైలి సరళంగా హృద్యంగా ఉంది
సరళమైన కవితలో గంభీరమైన సందేశం వుంది. నేటి మహిళకు మార్గ దర్శి ఈ కవిత.
సంసారం ఒక మాయ. కుటుంబ సారథి, మాతృదేవత, త్యాగశీలి వంటి బిరుదులతో స్త్రీని గౌరవించినట్టే కనిపించినా, ఆమెను ఇంటికే పరిమితం చేసి ఒక విధంగా కట్టుబానిసగా మార్చిందీ సమాజం.
ఆ మాయాజాలం నుంచి బయటపడలేక దిగులుతో కుమిలిపోయిన రజిత, చివరికి తన స్వేచ్ఛను ఎలా పొందిందో రచయిత్రి హృద్యంగా చిత్రించారు. సామరస్యపూర్వకమైన దృక్పథంతో, పరస్పర అవగాహనతో ఎంతటి క్లిష్టమైన సమస్యనైనా పరిష్కరించవచ్చనే సందేశాన్ని ఈ కథ ద్వారా అందించారు.
https://bonagiri.wordpress.com/2009/02/16/%e0%b0%86%e0%b0%b0%e0%b0%82%e0%b0%ad%e0%b0%82/
శ్యామలీయం సార్!
జిలేబి గురించి ఇంత చర్చ అనవసరమని నా మాట. జిలేబి మాట లేకిదని చెప్పడం ఆపై మాట లేక ఊరుకోవడం జరిగింది. మీరు ఆ చర్చను పొడిగించడం అవరమా అని నా మాట. హస్తామలక స్తోత్రమేకాదు, పూరాతనమైన చాలా, చాలా వాటిమీది విషం చిమ్ముతున్న చదువుకున్న మహానుభావులు బ్లాగులో దున్నేస్తూనే ఉన్నారు. వారితో సమానంగా మనమూ పోటీ పడాలి. వీళ్ళని ఏం చేద్దాం? చెప్పండి. సామాజిక ప్రయోజనాలెప్పుడో మట్టిలో కలసిపోయాయి. నేను
బుచికి4 జూన్, 2026 11:58 AMకి
బుచికి సార్!
లోకోభిన్నరుచిః పెద్దలు వారి మాటలకి గౌరవాలు ఎప్పుడో పోయాయి. చదుకున్నమనుకున్నవారు లేకిగా,అసూయా ద్వేషాలతో కులకులలాడుతున్నారు. మానవుడు పుడుతూనే సంస్కారం అబ్బాలి,ఆపై పెరుగుతూ సంపాదించుకోవాలి. సంస్కారం లేనివాళ్ళతో సమ ఉజ్జీగా మాటాడ్తామంటే చేయగలది లేదు. కొద్దిగా సంస్కారం నేర్చుకున్నానేమో సమాజాన్ని చూసి. అప్పుడపుడు సోడా బుడ్డిలో గేస్ తన్నుకొచ్చినట్టు
-
నిమిషము లాయెను యుగములు
భ్రమరాలకపు చలనమున ప్రకృతి సొగపులం
దమలిన శృంగారమ్మున
ఉమ శంకరుఁ డయ్యె శూలి యుమగా మారెన్
https://youtube.com/shorts/_Es3dAn9FUg?si=rYihHdMZzSAIddFf
This is a fascinating story about Raju and his empire. The historical context and narrative style make it an engaging read. Stories like these remind us of the rich cultural heritage that shapes our understanding of the past.
ఇది నా బ్లాగులో మొట్టమొదటి పోస్టు సార్, "ఆరంభం" అన్న శీర్షికతో.
వెకిలిమాటే అనుకుంటే హస్తామలక స్తోత్రానికి ఆచార్యులకు వచ్చిన నష్టం లేదు అనుకోవటం పొరపాటు. అనేక విషయాలలో మంచి పరిజ్ఞానం ఉంది జిలేబీకి అనుకున్నా వెకిలివ్యక్తీకరణలు హర్షణీయం కావు. తనపై ఎంతోకొంత అభిమానం వలన జిలేబీ తెంపరితనం మీకందరకూ ముచ్చటగా ఉంటే కానీయండి. అదటుంచి, పెద్దలను మాటతూలే వారిని గమనించినా, ఆమాటల వలన ఆపెద్దలకు గౌరవభంగం కాదని సరిపుచ్చుకోవటం సరికాదు. అందువలన సమాజంలో కట్టుబాటుకు సముదాచారానికీ
That’s a really balanced perspective on nutrition. There truly isn’t a one-size-fits-all approach, and sustainable habits usually come from understanding your own body, preferences, and lifestyle. Mindful eating in particular can make a big difference in both physical and mental well-being over time. I’ve also come across useful guidance and wellness-focused resources at .
రచయిత గారికి ధన్యవాదాలు 71 నాటి యుద్ధ విశేషాలను మాకు కళ్ళకు కట్టినట్టుగా వినిపిస్తూ ఉంటే (చదివినా కూడా వినిపించినట్టుగా అనిపించింది), చరిత్ర గురించి ఇంకా తెలుసుకోవాలని అనిపించింది మీ రెండో భాగం కోసం ఎదురు చూస్తుంటాం,
చక్కటి కథనంతో దేశం కోసం త్యాగం చేసే మన వీర సైనికుల వీర గాధ పూర్తిగా తెలుసుకోవాలనిపిస్తుంది
శర్మ సార్. బాగా చెప్పారు. విశేష అనుభవంతో వచ్చే పరిణితి సాధించిన వారు మీరు.
జిలేబీ వ్యాఖ్యలను మరీ సీరియస్ గా తీసుకునే అవసరం లేదు. లైట్ తీసుకుంటే సరిపోతుంది. వెటకారం ధోరణి అలా ఉంచితే అనేక విషయాలలో మంచి పరిజ్ఞానం ఉంది జిలేబీకి.
శ్యామలీయం సార్!
మెట్టవేదాంతం అనుకునేవాళ్ళు కూడా ఇక్కడే ఇంకా తిరుగుతున్నారు కనుక ఇదేదో తెలుసుకోవాలనే అభిలాష అనుకుంటాను.😘 ఒకవేళ ఇది పూర్తి వెకిలితనపు మాటే అనుకుంటే హస్తామలక స్తోత్రానికి ఆచార్యులకు వచ్చిన నష్టం లేదు. మనం కోపం తెచ్చుకోవడం అవసరం లేదనుకుంటా. కుక్కకూసుకుంటే జంగం పరపతి పోయిందా? అనేది నానుడి,ఇదంతా తమకు తెలియనిదీ కాదు. చిరాకు కోపం మనకు అవసరం లేదని నా మనవి. ఇక పెద్దలు దీని గురించి
బుచికి సార్!
మీ తో ద్వివీభవించడం🤣 లేదు,ఏకీభవిస్తున్నాను. కొంత వయసు తరవాతైనా ఇదంతా ఏమిటి అన్న ఆలోచన రావడం సహజం అనుకుంటా.
బుచికి సార్!
మీ తో ద్వివీభవించడం🤣 లేదు,ఏకీభవిస్తున్నాను. కొంత వయసు తరవాతైనా ఇదంతా ఏమిటి అన్న ఆలోచన రావడం సహజం అనుకుంటా.
బోనగిరి సార్!
పుడుతున్నారు,చస్తున్నారు. ఎందుకు పుట్టాము? ఎందుకు చస్తున్నాము? అసలు నేనెవరు అనే ప్రశ్న వేసుకోవడం లేదు,అవసరం కనపడటం లేదు,నేటికాలంలో. అంతా డబ్బు,సుఖాలు అనుకునే వాటి వెంబడి ఎండమావుల్లో నీళ్ళు వెతికిన చందాన పరుగులు తీస్తున్నారు. ఎప్పుడో అలసినప్పుడో ఒక్క క్షణం అనిపించినా మళ్ళీ మామూలైపోతాము. ఇదింతే. ఎవరూ ఎవరిని గుర్తుపెట్టుకోరు,గుర్తు పెట్టుకోలేరు. కాని ఎప్పుడో ఒకప్పుడు ఈ ప్రశ్న
డా. సిద్దెంకి యాదగిరి గారు అనేక కథలను చదివి, వాటిని చక్కగా విశ్లేషిస్తున్నారు. తన ఒక కథను కూడా ఈ వ్యాసంలో విశ్లేషించారు. దళిత కథలు వస్తున్న తీరుతెన్నులను అర్థం చేసుకోవడానికి, మూల కథలను చదవడానికి, పరిశోధకులకు ప్రేరణ, ఉపయోగ పడేలా రాస్తున్నారు. శుభాకాంక్షలు… ఆచార్య దార్ల వెంకటేశ్వరరావు, యూనివర్సిటీ ఆఫ్ హైదరాబాద్
ప్రతి మనిషి ఎదో సాధించడం అవసరం లేదేమో. అది కొందరికే సాధ్యం. ఉన్నంతలో ధర్మంగా న్యాయంగా జీవితం గడిపితే చాలు.
అసలు ప్రతి మనిషి చరిత్రలో నిలిచి పోయే అవసరం లేదు. జనన మరణ చక్రంలో అలా తిరుగుతూ ఉండక తప్పదు. Perfect society అనేది ఒక్కనాటికి సాధ్య పడదు. మహానుభావులు ధర్మాచార్యులు ఇప్పుడు కూడా ఉన్నారు. వారిని అనుసరిస్తే సమాజం బాగుంటుంది.
శర్మ గారు, ఎవరో వెకిలిగా అన్నట్లు నాహం మనుష్యో ... అని ఉన్న శ్లోకం మెట్టవేదాంతం కాదండి. ఇది హస్తామలకులవారు శంకరాచార్యుల వారితో చెప్పిన మాటలలోనిది "హస్తామలకస్తోత్రం" పేరుతో ప్రసిధ్ధమైనది.
మీరు వెకిలిమేళాల మాటలు అనుమతించటం వలన హస్తామలకుల వారిది మెట్టవేదాంతం అనే పిచ్చిమాట అచ్చైనది! తస్మాత్ జాగ్రత.
ఈ అనంత విశ్వంలో ఒక మానవుడి విలువ ఎంత?
మహా సముద్రంలో నీటి బిందువంత.
ఈ భూమి మీద ఆదిమ మానవడు పుట్టినప్పటినుండి ఇప్పటి వరకు ఎన్నో వేల కోట్ల మంది మానవులు పుట్టారు, మరణించారు.
ఇంకా పుడుతున్నారు, మరణిస్తున్నారు.
ఇంతమందిలో చరిత్ర గుర్తు పెట్టుకొన్నది ఎంత మందిని?
ఈ మొత్తం జరిగిన చరిత్రలో ఎక్కువమందికి తెలిసిన మహానుభావులెవరు?
మహాత్మా గాంధీ, మధర్ థెరెసా, ఐన్ స్టీన్, న్యూటన్ లేదా
కి స్పందనగా.
మీరు వ్రాసిన పాయింట్లు చాలావరకూ వాస్తవమూ, ఆలోచించతగ్గవి, కలవరపడాల్సినవి. అభినందనలు.
-
కోపము చిరాకు నీ దయ
తో పోయె జిలేబి ! మారుతున్నవి తలపుల్
నా పరిధి విస్తృతంబై
నీ పద్ధతిలోన మార్పు నేగన లేదే!
జిలేబి,
బతుకు బండి గతుకులరోడ్డులోనే నడుస్తోంది. కనీసం నేటికైనా నేనెవరు అనే ఆలోచనైనా పుట్టకపోతే జీవితం వ్యర్థమేమో సుమా! జీతంలో ఒకవయసులో అసలీ ప్రశ్నలే లేవు,కొంతకాలంలో ఈ ప్రశ్నలున్నట్టు తెలిసినా కుటుంబలంపటం వీటిని ఆలోచింపనీయలేదు. కాలం గడిచింది లంపటాలు వదులినా,వదుల్చుకున్నా, నేటికి ఈ ఆలోచన వచ్చింది,ముందేమి జరగనుందో!
జిలేబి,
ఒకప్పుడు నీ లేకిమాటలకి చిరాకు వచ్చేది,తరవాతకాలంలో కోపంవచ్చేది. నీ దయవల్ల ఆ రెండిటిని క్రమంగా తగ్గించుకోగలైగాననుకుంటున్నా. నీలో కొద్ది మారపుకూడా తెచ్చుకోకు ఇలాగే కొనసాగిపో!
-
బుడతడనుకొన్న కొమరుడు
గడగడ వాగె సభలోన !గాడ్సేయె మహా
త్ముఁ డనెను; ఘనుఁ డన్నదొరై
పొడ, స్టాలినుడేను గాంచె పో నతని కెడన్ !
చినవీరభద్రుడూ,
నమశ్శతాని.
తుమ్మూరి రాంమోహన్ గారూ,
నమశ్శతాని.
-వాసు-
Avunu .Ippati mahilalu annado anukunnavi saadhistunnaru .
Kaalanugunamga vayasuto sambandham lekunda .
Sankalpam vunte chaalu neraverchukovachhu “
-
మెట్ట వేదాంతములవేల ? మేల్మిగాను
బతుకు బండిని సాగించి బాగు పడుడు..
నేనెవడనను చింతయు నీల్గు లేల
తెలియ వచ్చిన మారునా తీట మనది??
https://youtube.com/shorts/MoQXC2BgLo8?si=tg5L7LwB_GjbVhsj
-
నారదా :)
మెట్ట వేదాంతములవేల ? మేల్మిగాను
బతుకు బండిని సాగించి బాగు పడుడు
నాహం మనుష్యో నచరేవ యక్షః
న బ్రాహ్మణ క్షత్రియ వైశ్య శూద్రః
న బ్రహ్మచారీ న గృహీ వనస్థో
భిక్షు ర్నచాహం నిజ బోధ రూపః
కవితాన్యాయపతి శ్రీనివాస్ గారి సమీక్ష చదువుతుంటే పెద్దన గారి పద్యపాదం జ్ఞప్తికి వచ్చింది ‘ ఒప్పుతప్పరయురసజ్ఞులూహ తెలియంగల లేఖక పాఠకోత్తముల్ దొరకిన గాని’ అలాగే మరో వాక్యం విద్వానేవ విజానాతి విద్వజ్జన పరిశ్రమమ్ ‘ కూడా. ప్రతి మనిొషికి బాల్యం ఊహాలోకానికి తెరచిన తలుపు. ఏ ముద్రలు లేని పసి మనసుల మీద తాను చూచే ప్రతి కొత్త దృశ్యము ముద్రలుగా నిలుస్తుంది. పెరిగి పెద్దయిన తరువాత నాటి స్మృతుల తలపోత మధురాతి మధురం . కవులు కాని వారికి అవి జ్ఞాపికలుగా ఉంటే కవులు వాటిని పదచిత్రాలుగా ,దృశ్య చిత్రాలుగా పదిల పరచి వాటిని పది మందికి పంచి వారి స్మృతులను తట్టిలేపుతారు. అలాంటి ఒక రసహృదయ సారస్వత విశారదుని కలం నుండి వెలువడిన జ్యోతిర్మయి రోదసిలో మీరు విహరించి మీ అనుభవాన్ని పంచడం ఎందరినో ఆ రోదసిలోకి వెళ్లాలనే కోరిక కలిగించడంలో కృతకృత్యమైంది. వీరభద్రుడు గారికీ , మీకూ ప్రచురించిన ఈమాట వారికి అభినందనలు.
మీ (మన) యాత్ర ఎంతో అందంగా సాగింది. మీరు యింకా ఎన్నో సాహసయాత్రలు చేసి మాతో పంచుకోవాలని ఆశిస్తూ.
It is interesting to learn about the other complications(resistence from locals) in trekking. I have not thought about this. True. It is one major obstacle to overcome, specially in this part of the world.
Very upsetting to learn about the death of Hillary(specifically leaving her two teenage daughters). True, risk travels along with adventure. We generally do not heare about failures and accidents.
The thing that adds spice to a narrative is the personal touch(ideas, feelings and reminiscences). Agree with many feelings of the writer(s) about progress and civilizations, how various communities are fighting to survive in hostile environments etc. These things make the narrative live and pusating.
Thank the writers for this instalment.
Thanks for another instalment of the mystery series.
Liked the way, writer dovetailed the electricity discussion into war, firing, calculations and calculators. Saw the movie “The imotation game”. Did not fully understand why so many are required to operate the machine. This installment cleared that confusion.
It is very interesting to know, how various inventions were triggered and subsequently triggered further inventions leading to major inventions like computers.
Thank the author for this lucid and very exciting installment.
చినబాబు ప్రతి సంఘటనని గుర్తుంచుకుని , అనుభవించి, మళ్ళీ మనందరినీ పాత రోజుల్లోకి, సామర్లకోట అంతా తిప్పి చూపించాడు. ఆనాటి ప్రేమ, అభిమానాలు నిజంగా ఇపుడు లేవు. ఇక రావు. ఇపుడు మంచి స్నేహం కూడా కరువయ్యింది. అది కూడా కలుషితం అయిపోతోంది.
-
అధ్వానమ్ముగ ననుదిన
మా ధ్వాంక్షపు కావు కావు మనెడు విధముగా....
వ్యధ్వము బట్టిన వారిని...
విధ్వంసముఁ జేయఁ బొగడె విశ్వం బతనిన్
https://youtube.com/shorts/xnMtDKBaerg?si=Jf-qS5GE-oI5CYKV
ఈ వ్యాసంలో రాజు సైనిక పటాలం ఏడ్చే స్త్రీల గొంతుల్ని నొక్కేస్తుంది అనే వివరణ చాలా శక్తివంతంగా ఉంది. న్యాయం కోసం ఏడుస్తున్న ఆడపిల్లలను రాజు ఎప్పటికీ వినడు అనే విషయం మనల్ని ఆలోచింపచేస్తుంది. ఈ కథలోని సామాజిక విమర్శ నిజంగా గమనించదగినది.
నాలుగున్నర దశాబ్దాలుగా సాహిత్యాన్ని(అనెక రూపాల్లో ) ప్రేమించిన మా వంటి పాఠకులకు, రెండు విషయాలు ఆశ్చర్యాన్ని, బాధను కలిగిస్తున్నాయి.
- పుట్టగొడుగుల్లా పుట్టుకొచ్చిన సాహిత్య ముఖపుస్తక సమూహాల్లో అనేకమంది రచయిత(త్రి) లు తాము రాసిందే కథ (?) , తాము రాసిందే నవల(??) అని చెప్పుకుంటూ పోస్ట్ చేయడం ఆ కథ/నవల/ధారావాహిక క్రింద “ఆహా ఓహో అంటూ సమూహ సభ్యులు పొగడ్తల వర్షం కురిపించడం జరుగుతోంది. ఈ కథ/నవల/ధారావాహిక అధమ స్థాయిలో ఉన్నది అని చెప్పబోయిన మా వంటి వారిని “అన్ని లైకులు/కామెంట్లు వస్తే మంచి కథే కదా {????} అని నిలదీయడం జరుగుతోంది!!!!
2. ఇక కథల/నవలల పోటీలు గమనిస్తే ఏ ఒక్కటి కూడా పారదర్శకంగా జరగడం లేదు . పేరొందిన రచయిత(త్రు)లకే బహుమతులు. వారే అన్నిట్లో విజేతలు. పోనీ ఆ విజేతల కథలు నిజంగా అంత బావున్నాయా అంటే ఉహూ !! అసలు వారే రాశారా అని అనుమానం కలిగేలా ఉంటున్నాయి
upcoming రచయిత(త్రు) లను ఎందుకు ప్రోత్సహించరు?
ఈ పోటీల నిర్వాహకులు ప్రసిద్ధ రచయితలకు మాత్రమే ఈ పోటీ అని నోటిఫికేషన్ లో ఒక వాక్యం రాస్తే సరిపోతుంది కదా
అన్నీ pre decided!!
ఈ పోటీల నోటిఫికేషన్ ఒక ఫార్సు అంతే..।
పేర్లు తెలియకుండా జడ్జీలకు పంపాము అనేది పిల్లి కళ్లు మూసుకుని పాలు తాగుతోంది అని చెప్పినట్లే
నిజంగా ఒక transperancy ఉంటే ప్రతిసారీ ఒకే పేర్లు రావు అని తెలియనంత మూర్ఖులం అయితే మేము (రీడర్స్) కాదు.
ఎలాగూ ఇప్పుడు offline పత్రికలు లేవు, కనీసం ఆన్లైన్ పత్రికల్లో అయినా కొత్త కలాల పదును చూద్దాం అని ఎదురు చూసే మా వంటి సామాన్య పాఠకులకు నిరాశే మిగులుతోంది.
షరా: మీరు ఏమైనా కథలు రాశారా? పుస్తకాలు publish చేశారా? మా రచయితలను మా పోటీలను విమర్శించే హక్కు మీకెక్కడిది అని మమ్మల్ని ప్రశ్నిస్తే నా సమాధానం ఒక్కటే
“ఒక వ్యక్తి తాను తిన్న వంట రుచిగా ఉందా లేదా అని చెప్పడానికి ఆ వ్యక్తి చేయి తిరిగిన వంటవాడు కానక్కర్లేదు
ఈ నానుడి నేటికి వర్తించనిదే పొరపాటుగా దారితప్పి బయటికొచ్చేసింది.
అడిగావు కనక చెబుతున్నా, ఇది చరిత్రకు సంబంధించినది. ఒకప్పుడు బాల్యవివాహాలు అందునా వృద్ధులతో పసిబాలలకు వివాహం జరగడం ఆ వృద్ధులు పీటలమీదనే కాలం చెల్లిపోవడం జరిగేవట. ఆ తరవాత ఆ పసిబాలికను విధవనుచేసి విరూపిని చేయడం ఆచారంగా వర్ధిల్లింది. నా రోజులనాటికే ఇటువంటివారిని సకృత్తుగా చూసాను.
వివాహం జరుగుతూనే వైధవ్యం పొందడానికి ఈ
చిన్నబాబు బాగా రాసేడు. పిన్నిగారిని సవ్యంగా, అనాటి కాలాన్ని, ఇప్పటికీ మిగిలిన అనుబంధాల్ని చక్కగా ప్రతిబింబించేడు.
పిన్నిగారు నాకు, మా అమ్మకి, మా మామయ్య పిల్లలకి, మా అక్క పిల్లలకి , మా పిల్లలకి కూడా పిన్నిగారే.
థాంక్యూ.
కథ ను వాస్తవికంగా, ఫిల్మ్ లాగా చూపించారు. చాలా anxiety గా ఉన్నది. Topic బాగా కష్టమైనది. Emotions, sentiments, Historical recorded evidential topic అందువల్ల రచయిత మీద బాధ్యత ఉంటుంది. ఎడిటింగ్ కష్టం గా ఉంటుంది. Patriotism కాబట్టి అందరూ 100% observe చేస్తారు.
Congratulations 🌹🌹🌹🌹
చాలా బాగా శీలావీ మూర్తిమత్వాన్ని కళ్ళకు కట్టి చూపించారు; ధన్యవాదాలు గురువుగారు
సంజీవదేవ్ గారు మీకు రాసిన ఈ లేఖలు నన్ను ఒక అవ్యాజమైన ఆనందానుభూతికి లోను చేశాయి ధన్యవాదాలు సార్
ఒక సత్యాన్వేషి హృదయావిష్కరణ లోకాలకు మేలుకొలుపు అవుతుంది ధన్యవాదాలు మహాభాగ
కి స్పందనగా.
మాకైతే రచయితల్ని- కొత్త, పాత అని కాకుండా- రచయితలం అనుకునేవారూ, రచయితలు అనుకునేవారూ అని విభజిస్తే బాగుంటుందనిపిస్తుంది.. మీ పరిశీలన చాలా లోతుగా ఉంది.అవి లబ్దప్రతిష్ఠుల అత్మవిమర్శకూ సహకరిస్తాయి.
బహుమతి పొందిన వారి పేర్లలో నాకు కొత్త పేర్లు ఏవీ కనిపించలేదు. అంటే కొత్త/ వర్ధమాన రచయితలు ఎవరికీ హాస్య స్ఫూర్తి లేదనుకోవాలా లేక నిబంధనలకు అనుగుణంగా వ్రాయడం రాదనుకోవాలా? కథను కుదించడం, పెంచడం అనేబ్రెండు విషయాలకు తెలుగు భాషను మించిన భాషలేదు. ఒకే ఒక అక్షరం లో చెప్పే విషయాన్ని సుమారు ఇరవై పదాలలో చెప్పవచ్చు. పెద్ద వాక్యాలను చిన్న పదాలకు తగ్గించవచ్చు. కొత్త/వర్ధమాన రచయితలకు ఇవేవీ తెలియడం లేదని అనిపిస్తున్నది.
రచయిత వాస్తవ సంఘటనలను కళ్లకు కట్టినట్లు రాయడమే కాక, ఉత్కంఠత రేకెత్తించడంలో కొత్త పరవళ్లు తొక్కుతున్నారు. తెలుగు భాష పై నూతన ఆసక్తి కలిగించడానికి ఇలాంటివి ఉపయోగం. హాట్సాఫ్.
శివరాత్రి వీరాంజనేయులు గారి కథా వర్ణన అద్భుతమైన అనుభూతిని కలిగిస్తుంది. 1971 పాక్ భారత్ యుద్ధం లైవ్ లో సగం చూసాము. రెండవ భాగం కోసం నిరీక్షణ తప్పదు.
ఇది నిజంగా రచయిత రాసిన కథలా కాదు ఆయన అనుభూతి చెందిన స్వీయానుభవంలోంచి వచ్చిన జ్ఞాపకాల పరంపర లాగే అనిపిస్తోంది! ఎక్కడున్నాయి అప్పటి అనుబంధాలు? కల్మషంలేని, స్వార్థం తెలియని ప్రేమ పూర్వక పలకరింపులు? ఈ సాంకేతికత పెరిగిన ప్రపంచంలోనూ, ఉమ్మడి కుటుంబాలు విచ్ఛిన్నమైన సమాజంలోనూ, స్వార్ధంతో ఒకరికొకరు కంపారిజన్ తో వారికి ఉంది..నాకు లేదనే అంతర్గత భావాలతో పెరిగి తల్లిదండ్రులూ పిల్లలను అలాగే గారాబం చేయటం వల్ల సమాజంలో నిస్వార్ధంతో , ఆత్మీయతతో కూడిన ప్రేమకు తావెక్కడిదీ?! అసలు మారుతుందా? ఇలాగే కొనసాగుతుందో తెలీటం లేదు. “మా పిన్నిగారు” శీర్షికతో వచ్చిన ఈ కథానిక నిజానికి అప్పటి అనుబంధాలకు అద్దం పట్టేటట్లు ఉన్నదనటంలో అతిశయోక్తి లేదు. రచయితకు అభినందనలు ఆయన కాలం నుంచి మరెన్నో రచనలు రావాలని ఆశిస్తూ…
వీర్రాజుగారి కవిత్వంలోనూ, వ్యక్తిత్వంలోనూ నిజాయితీని చాలా బాగా విశ్లేషణ చేసారు.
ఈమాట స్టాండర్డ్స్ బాగా తగ్గుతున్నాయి , ఓ రెండు మూడు నెల్ల క్రితం దాకా ఎడిటోరియల్స్ చాలా సూటిగా వివరణాత్మకంగా ఉండేవి . ఇప్పుడు పాంప్లెట్ సాహిత్యంలా వుంది . ఈ మాట ఒక్కటే కొంచెం చదివించదగ్గ పత్రిక అని ఒక ఓదార్పు ఉండేది . అది నెమ్మదిగా నశిస్తోంది .
ఈ కథ మరీ ప్రత్యేకంగా అక్కడక్కడా తీసుకొచ్చి రాసిన వాక్యాల బొంత లాగావుంది .
– “అతను’ అనేది వట్టి గొడవ ఆపేవాడు మాత్రమే కాదు. ఎవరో ఒకరి అవమానాన్ని ఒక్క క్షణం ఆపేవాడు కూడా.” ఏమిటండీ ఈ వాక్య నిర్మాణం . రచయిత సంగతి సరే, ఇంకెవ్వరూ కథ ఎలా రాసారో చూడరా . ఎలా రాస్తే అలా వేసేసుకుంటారా?
– “సార్త్రే వాక్యం గుర్తొచ్చింది, – మనం చేసిన చర్యలే మనం.” మధ్యలో సార్త్రే ఎందుకు? ఇలాంటి ఏమాత్రం పసలేని కథలో కొటేషన్స్ పెట్టి చదివేవాణ్ణి ఇంప్రెస్ చెయ్యాలన్న ప్రయత్నంలా వుంది .
అసలు ఏంటండీ ఆ అనువాదం , ‘We are Our Actions’ అన్నదానికి చేసిన అనువాదం అనుకుంటా .
మనమేమిటో మన చేతలు చెప్తాయి – అని రాయొచ్చుగా.
మన తెలుగు అనువాదకులు చేసే అనువాదాల కంటే ఘోరంగా వుంది రచయిత గారి అనువాదం . ఇంతకంటే చెప్పగలిగింది ఏమీ లేదు .
దయచేసి – మీరు పత్రిక పాఠకుల కోసం నడుపుతున్నారని గమనించ ప్రార్థన.
చాలా చాలా ధన్యవాదాలు వాసు గారు! ఒక కవి హృదయాన్ని అతడి జీవితకాలంలోనే ఒక సహృదయుడు పట్టుకోవడం కన్నా ఆ కవికి గొప్ప భాగ్యం మరేదీ ఉండదు.
మంచి కథనం.
ఇది ఒక కల్పన అనిపించటం లేదు.
-
సోహం హంసోల నడుమ
గేహంబగు జీవితమిది కేశునిదే యౌ
నాహం కర్తా యని సం
దేహము లేనట్టివాఁడె తేజోమయుఁడౌ
https://youtube.com/shorts/8klfCNNklXM?si=PYybRrUdOl1xzgoD
Thank you Srinivas garu and Ramesh garu for your kind comments and feedback.
Seshagiri
కళ్ళు తెరిస్తేనే… తోకల రాజేశం కవిత వర్తమాన పరిస్థితుల్ని విశ్లేషిస్తూ , ఒక ఊపులో చదివింపజేసింది . ఇది ప్రశ్నించుకోవాల్సిన కాలం .ప్రశ్నించాల్సిన సమయంగా బలంగా చెప్పాడు.
ఇప్పుడు ఇలాంటి రచనలు చేయాల్సిన అవసరం ఉంది .ఈ కవి కి నా అభినందనలు తెలుపుతున్నాను .
-
ముసిముసి నగవుల నమ్మడు
రసికత లేనట్టివాఁడె; రసరాజు గదా
పసిగట్టి కొంత ధైర్యము
ను సూపి రంగమ్మున దిగును షికారులకై
https://youtube.com/shorts/la3BoZj4QjY?si=pCKaM8zqFzBrMH9a
ఈ కథ వాస్తవికతను ప్రయోజనాపూర్వకంగా నిలబెట్టిన జీవిత తాత్విక నిఘంటువు తో సమానంగా చూడవచ్చు
నా దంతా DOT సర్వీసే,చివరలో బి.ఎస్.ఎన్.ఎల్ తో "ఇదుగో పసుపు అదుగో ముసుగు" యవ్వారమే😘
మిరపకాయ టపా అనేది ఇంగ్లీషు వాడి పోలీసులను హెచ్చరించటానికి అల్లూరి సీతారామ రాజు వాడిన ఆలోచన. ఆయన మిరపకాయను మన్యంపౌరుషానికి ప్రతీకగా వాడారు. ఈమిరపకాయటపా మీద ఒక పోష్టల్ కవరో స్టాంపో భారతప్రభుత్వం విడుదలచేసింది.
పూర్వకాలంలో తేలికైనచెట్టు బెరడు మీద రాసి దానిని తేలికైనదానిలో పెట్టి బాణానికి తగిలించి కావలసినచోటకి బాణంతో పంపేవారట. టపారాసిన చిన్న బెరడు మిరపకాయంత ఉండేదట, అందుకు మిరపకాయ టపా అంటారట. అంతే కాదు మిరపకాయలా హాట్ వార్త తెచ్చేది కనకనున్నూ మిరపకాయ టపా అన్నారట,ఎవరో చెప్పగా విన్నదే 🤣
అన్నిటిని వదిలేసా! ఉంటే ఉంటాయి,పోతే పోతాయి. ఉండే యోగముంటే ఉంటాయి...అంతే
మొన్న బుధవారం చెవిపోటు దంచుతోంటే డాక్టర్ దగ్గరకి వెళ్ళక తప్పలేదు. ఆటోలో ప్రయాణం పది నిమిషాలు నిప్పులగుండంలో ఉన్నట్టే ఉంది.డాక్టర్గారి దగ్గరకి వెంటనే వెళ్ళేను,అక్కడ పది నిమిషాలూ ఎ.సి లో బాగుంది. మందులు రాయించుకు బయటికొచ్చా! కూడా వచ్చిన మరో ఇద్దరూ డాక్టర్ కలవాలంటే అక్కడ నిలవక తప్పలేదు,ఏ.సి లేదు. మండిపోతుంటే పక్కనే ఉన్న మెడికల్ షాపు దగ్గరకి పరిగేపెట్టేను. షాపతను నన్నుచూసి ఈ ముసలాడు మరికొద్ది సేపు
-
పాత గురువులే చెప్పగ
రాతికిఁ బూమాల లిడిరి రాక్షసులెల్లన్
జోతల తోడై, పడిపడి
కోతియొకటి గాంచి నవ్వె గువ్వల చెన్నా !!
https://youtube.com/shorts/pgdtRYME8lk?si=mnX-q4GTstCYXGe-
ఏమండీ తాతగారు
"మిరపకాయ టపా" అంటే ఏమిటో చెబ్దురూ ?
...మిరపకాయ టపాద్వారా ఫిర్యాదు ...
https://varudhini.blogspot.com/2026/05/blog-post_747.html
మీ టపాలు తాతగారూ
ఇలా ఇంటర్నెట్లోనే సేఫ్. పదికాలాల పాటు
ఇలా వెబ్సైట్లను మూసుకొని పోయే చోటా మోటా వారికన్నా.
ప్లస్ సెర్చ్ ఇంజీన్ వల్ల మీ టపాలను వెంఠనే కనుక్కునే సౌలభ్యం కూడా వుండనే ఉంది
కొడవళ్ళ హనుమంతరావుగారికి, కె.వి.యెస్.రామారావుగారికి, మంథా వీరభద్రంగారికి, తఃతః గారికి, చదివి వెన్ను తట్టినందుకు ధన్యవాదాలు.
1. ఇతర భాసనాటకాలను కూడా అనువదించాలనే ఆలోచన ఉన్నదండీ, ప్రయత్నిస్తాను. అన్నట్లు, అల్లప్పుడెప్పుడో, చందమామలో ప్రచురించిన భాసకథల గురించి చెప్పి, కుతూహలాన్ని కలిగించిన క్రెడిటు మీకే.
2. ఫార్మాటింగ్ గురించి: మూలం– అనువాదం రెండు కాలమ్స్ గా వేయాలని అనుకున్నాము. కానీ ఫోన్లోనో, ట్యాబులోనో చదివే పాఠకులకు కష్టమవుతుందని ఆ ఆలోచనను విరమించుకున్నాము.
3. వీరభద్రంగారు చెప్పినట్లు “సింగంబాకట…”పద్యంలో కుంతీసుతమధ్యముడనే మాటను “సమరస్థేమాభిరామాకృతి” అయిన అర్జునుడికి వాడారు తిక్కన. అదెట్లా అని సందేహం కలిగి తి.తి.దే.వారి భారతం చెక్ చేసాను. “కుంతి కొడుకులు నిజానికి ముగ్గురే. వాళ్ళలో నడిమివాడు భీముడు. కాని కుంతి అట్లా అనుకొనలేదు. మాద్రీపుత్రులైన నకుల, సహదేవులనూ తన సొంతకొడుకులు అనే అనుకొన్నది. అందుచేత కౌంతేయులన్నా పాండవులన్నా ఒక్కటే! కాగా, ఐదుమందిలో మధ్యవాడూ అర్జునుడే. ఇట్లా అని వ్యాసుడే అన్నాడు. దాన్నే తిక్కన పాటించాడు,” అని వ్యాఖ్యానంలో చెప్పారు. భాసుడి భీముడు “భ్రాతౄణామపి మధ్యమః” అని చెప్పేసాడు.
4. తఃతః గారు చెప్పినట్లు వ్యాయోగపు కథాకాలం ఒక పగలును మించకూడదు (“వ్యాయోగస్తు ఏకాహకృతః”). నేను మిస్ చేసాను.
మరోసారి కృతజ్ఞతలతో
వురుపుటూరి శ్రీనివాస్
పాఠకదేవులకు
పాఠకదేవులకు నమస్కరిస్తూ వివరంగా ఒకటపా రాసాను.
చిత్తగించండి.
నాకు శ్రీనాథుల వారన్నా, వారి పద్యాలన్నా ఎంతో ఇష్టం. చాలా శృంగారంగా ఉంటాయి వారి పద్యాలు.
“మధ్యముడు” అంటే ఒక విషయం గుర్తొసోంది: నేను మూడో కొడుకుని. మా అమ్మ ఇంట్లో – బయటకు వెళ్ళి ఏమైనా తేవాల్సిన పని వస్తే, “పేరన్న పెద్దవాడు, సూరన్న సుకుమారి. చిన్నా! నువ్వే వెళ్ళి తీసుకురారా” అని మా చిన్నన్ననే పంపేది.
నమస్కారాలతో – తః తః
I am not able to save the text in ‘history’.
శ్రీ శ్రీనివాస్ వురుపుటూరి: ఈ నాటకాన్ని తెలుగు చేసి ఇచ్చిన మీకు కృతజ్ఞతలతో ధన్యవాదాలు. పది సంవత్సరాల పై మాటే యూ ట్యూబ్ లో కేరళ కళాకారుల సంస్కృత నాటక ప్రదర్శన చూశాను. ‘వ్యాయోగం’లో చూపిన కథ కొన్ని గంటల్లోనో ఒక ఫూటలోనో జరిగినదిగా ఉండాలన్న నియమం కూడా ఉన్నదని చదివిన గుర్తు. బ్రాహ్మణవృద్ధుడు భీమ, ఘటోత్కచుల కొసగిన ఆశీర్వాదాలలో ఉన్న తేడాను గూడా అప్పుడే గమనించిన గుర్తు. నమస్కారాలతో – తః తః
-
వరమై కృత్రిమ పదముల
మరగ మయూరమ్ము వలె నమస్సుల తోడై
కరముల్ జోడిచి సభలో
చరణమ్ములు దెగిన లేమ చక్కఁగ నాడెన్
https://youtube.com/shorts/WjpQ4NVyw2Y?si=QxX18b4IgJT9NRxr
మార్పులు తప్పవు.
Change is the only constant.
ఎంటర్టైన్మెంట్ ఒక్కటే పాయింట్. ఈమాట నిజమే. కాని దాని రూపస్వభావాలు కాలానుగుణంగా మారతాయి. నాటకాలు పోయి సినిమా. రేపు సినీమా పోయి మరొకటి రావచ్చును. సినిమాను చిరంజీవి అనుకోవటం పొరపాటు కావచ్చును. ఏఐ కారణంగా సినీమా కొద్దోగొప్పో మారవచ్చును. ఏఐ పోయి మరొకటి వస్తే అది సినీమాపై మరింత ప్రభావం చూపవచ్చును. సినీమాను జనం రిసీవ్ చేసుకొనే విధానం మారుతోంది కాబట్టి సినీమా టేకింగ్ కూడా కాలానుగుణంగా మారకతప్పదు.
ఇకపోతే ఎక్కువ పెట్టుబడి లేదా ఎక్కువ స్క్రీన్స్ మీద రిలీజ్ ఐనంత మాత్రాన పెద్దసినిమా కాలేదు. జనాదరణే కొలబద్ద. కలెక్షన్ డివైడెడ్ బై ఇన్వెష్ట్మెంట్ విలువే నిజమైన సక్సైస్ ఇండెక్స్.
శ్యామలీయంగారు,
నిరాశ పనికిరానిదే కాని అప్పుడప్పుడు ఆవరిస్తూ ఉంటుంది,తప్పదు.
మీరు మీ అల్లుడికి (జిలేబీ కి) పతకంగా ఇచ్చిన పద్యం,
చెత్త బ్లాగులు చెత్త పోష్టులు చెత్త వ్యాఖ్యలు గుంపులే
ఎత్తి పోతలు వింత భాషల చెత్త కైతలు పోగులే
మొత్తుకోళ్ళులు నెత్తిపొడ్పులు సుత్తిమాటలు రాశులే
వత్తురా యిక పాఠకుల్ మన బ్లాగులోకపు జోలికిన్
నచ్చికదా తెచ్చుకున్నాను,నా మీద
నిరాశాదృక్పథంతో సాధించేది ఏమీ ఉండదు. గొప్పోడి కవిత చెత్తగా ఉన్నా చెత్తమాటలు చెప్పినా భళీభళీ అనాలి. లేకపోతే తస్మదీయులు గోలగోల చేస్తారు కదా.
selecting the correct specialist for demands deep research and knowledge of multiple crucial factors.
ఎవరో మెయిలిచ్చారు. ఈ టపాలో,కామెంట్లలో ఉన్న కొన్ని మాటల అర్ధం, వివరణ ఇవ్వండి, అన్నారు. ఆ మాటలేవో చెప్పలేదు. అనగా ఆ మాటలు నేనే కనుక్కొవాలి,వాటి అర్ధమూ నేనే చెప్పాలి,చిత్రం. మరో విశేషం సమాధానం ఇక్కడే బ్లాగులోనే చెప్పాలి,ఇది తియ్యటి ఆజ్ఞ,పాఠకదేవులది. వీలు వెంబడి చెబుతా,ముందు వాటిని వెతికి పట్టుకుని. 🤣😘 వేడి దంచుతో ఉంది మరి.
వెయ్యి సంవత్సరాల బానిస అలవాట్లు,మరెన్ని చూడనున్నామో!
తమిల్నాడు రాజకీయాల్లో లో చిత్రవిచిత్రాలే చూస్తామనిపిస్తూ ఉంది సార్!
మనమంతా బానిసలం,
గానుగలం, పీనుగులం.
వెనుక దగా, ముందు దగా,
కుడి యెడమల దగా, దగా.
మనదీ ఒక బ్రతుకేనా?
కుక్కలవలె, నక్కల వలె,
మనదీ ఓక బ్రతుకేనా
సందులలో పందుల వలె.
-శ్రీ శ్రీ
ఇప్పుడు బొద్దింకలు అని కూడా అంటున్నారు.
https://sanchika.com/nireekshanam-jayapradam-padyakatha-dr-gmr/
-
అవధులు లేని ప్రతిభకై
యవధానికి శిక్షణమ్ములవసరమగు; నా
రవమును పాదుగ జేసి స
సి వర్ధిలన్ జేయు రైతు చేయు విధముగా
https://youtube.com/shorts/FLDB2uJH1Dw?si=7hlYRBBWEbi374Ib
సి.జె.పి,oggy.j.p, INCP ఇలా రకరకాల పార్టీలు పుట్టుకొచ్చేసేయి.Oggy.J.P బి.జె.పి సృష్టి అనుకున్నా,దాని పోకడబట్టి. మూడవది,కాంగ్రెస్ దనిపించించింది.
సి.జె.పి ఆమాద్మీపార్టీ దని తెలుస్తూనే ఉంది,పోకడబట్టి. అవినీతిమీద పోరాటం,మీదగ్గరున్న వీడియోలు ఆధారాలు పంపండి,మేము వెరిఫై చేసి నెట్ లో పెట్టేస్తాం అంటున్నారు. ఇప్పటికే విక్టిం కార్డ్ కూడా చూపేసేరు, ఎస్.సి కార్డ్ మొదటే చెప్పేసేరు, ఇలా నడుస్తున్నది,
CJP నిజం స్వరూపం ఏమిటో ఇంకా తెలియదు.
ఇది కూడ AAP లేదా BJP ముసుగు అయి ఉండవచ్చు. డిజిటల్ యుగంలో ఏది నిజమో, ఏది అబద్ధమో త్వరగా తెలియదు.
రాఘవ్ చద్ధా సోషల్ మీడియాలో హడావిడి చేసి చక్కగా BJP లో చేరిపోయాడు.
తమిళనాడు లో TVK ఎలా గెలిచిందో ఎవరికీ అంతుచిక్కడం లేదు.
సోషల్ మీడియా గెలుపు, ఓటములు నిర్ణయిస్తే ప్రజాస్వామ్యం చంక నాకి పోతుంది.
-
ఉల్లము పొంగెడు భక్తిని
కల్లోలపు యెదయు సేద గాన పరవశం
బెల్లెడల గాంచెడు జనుల
నల్లా కాపాడు ననుచు హరి వాక్రుచ్చెన్
https://youtube.com/shorts/DWM3Rp_c18g?si=pTRO2TLLLXGXepND
శ్రీనివాస్ జీ,
ఎండ వేడి 44/46 మధ్య ఉంటున్నది గత కొద్ది రోజులుగా. ఏ.సి గది వదలి బయట డెస్క్ టాప్ దగ్గరకి రావటమే లేదు,వేడికి భయపడి,నేడు రాక తప్పలేదు.
బొద్దింకలపార్టీ అనేది ఒక రాజకీయపార్టీ,అది విజయం సాధించింది అంటారు అస్తు! ఫేస్ బుక్కులో టిక్కులు నొక్కడమే జెన్.జి అనుకోనా! ఇదంతా ఆమాద్మీ పార్టీ toolkit అని కొందరు పెద్దలంటున్నారు.
ఇక మోడీ ఏదో చేసేస్తున్నాడని అనుకోడం కంటే
బొద్దింకల పార్టీ ఉద్యమం విజయానికి ముఖ్య కారణం "జెన్ జీ" .. ప్రస్తుత దేశ పరిస్తితులు, రాజకీయాల పట్ల యువత నిరుత్సాహంగా ఉన్నారు అనేది నిజం. మోడీ వివిధ మార్గాల ద్వారా తనకు ప్రత్యామ్న్యాయం లేకుండా చేసుకుంటున్నారు. మరోవైపు కాంగ్రెస్ పార్టీ తన అసమర్ధత వల్ల "మైనారిటీ" పార్టీగా మారిపోతున్నది. దేశంలో మూడో శక్తి ఆవిర్భవించే అవకాసం ఉంది .. అది "జెన్ జీ" తో వస్తే ??!!
-
అంతా విష్ణుమాయ :) బ్రామితుల కూడలి :)
వీర్యము గలిగిన వారికి
భార్యాపుత్రధనకాంక్ష; బైరాగుల కౌ
తుర్యాతీతపు కాంక్షల్
పర్యావరణమ్మె బ్రాతి పరివేష్టితమౌ!
https://youtube.com/shorts/iUNbWGXQ7yQ?si=tdANPTEZrGTE6Vmd
-
ఓ విదుర నీరసించును
భావ మభావమయిన యెడఁ బద్యము; వెల్గున్
జీవముతో నెల్లపుడు ప్ర
భావము తో పద్దెమున్ గుభాళింపంగన్
https://youtube.com/shorts/RfZ17uG83hE?si=p4N88SqCbwvv81OH
BUCHIREDDY GANGULA=======
————————————-
UNNOLLAKU OKA NYAYAM —LENOLLAKU OKA NYAYAM DESHAM LO —
2 TONGUES /DOUBLE TALK —-SIGGU CHETU
చక్రవర్తి ధ్యానంలో నిమగ్నమై ఉండగా, పేద ఆడపిల్లల న్యాయం కోసం ఏడుపులు ఎవరికీ వినిపించడం లేదు. సామ్రాజ్యం వెన్నుముక విరిగి నేల మీద పడిన ఈ చిత్రణ నిజంగా శక్తివంతంగా ఉంది.
విప్రలంభ శృంగార యోగ్విదథ ! రామ !
సుప్రసన్న! సీతారామ ! శుభములమర
గా ప్రపత్తిని మొక్కెద కౌసలేయ
మత్ప్రభో!పాహి పాహిరామ! కపిరథుడ!
https://youtube.com/shorts/hAz63NRokYQ?si=vj3LmIiiB6__0RQt
Nice post on Veena. We, ArtyCraftz recently added impressive, stylish & high-quality design of . It’s a great option for anyone looking to decor home or gift.
కొలిమి.. కళా వేదికపై అక్షరీకరించిన ప్రతీ కథలో జీవం, చైతన్యం,మేలుకొలుపు, జాగురత,. దిక్కారం, పోరాటం ఉన్నాయి..
ఇంత మంది కవుల మనోభావాలను ఒక్క దగ్గర దొరకడం పాఠకులకు సదవకాశం కల్పించినందుకు ధన్యవాదాలు.. 🙏🏼🤝👍🏼👌🏼✊🏼✍🏼📚
I love the message of hope and light that this blog post conveys.
-
ఆమని కోయిల తోడై
పాములు పాడంగ మురిసె పాముల వాడే
వేమారులు నాగసరము
తో మూర్ధము నూపి నూపి తువుకొని భళిరా
అన్న మాలమాదిగల జీవితాలను కళ్లకు కట్టినట్టు వర్ణించావు. Superb Anna
In reply to .
నా బ్లాగ్ ఇంకా చూస్తున్నారన్న మాట…. సంతోషం. థాంక్ యు
Like
In reply to .
అవసరం లో ఉన్నవనరులని వాడుకోకపోవటం మూర్ఖత్వం అని అతనికి చెప్పదలుచుకున్నాను.
Like
Hi,
First of all, I would like to appreciate you for this great piece of content. I really like this content. Keep it up and keep posting such blogs.
Have you ever heard of a 7 mukhi rudraksha? 7 Mukhi rudraksha is found in Nepal, India, and Indonesia, from the Rudraksha tree. I have written a blog on . Hope you will like my content.
It's fascinating how both Telugu and English demonstrate resilience by incorporating words from various sources.
LMAO
seems you are back with your quick wit stories after retirement. Welcome back.
Like
Thank You Sir. You are welcome either in person or by sending your person to collect the book, free of cost. Please call before coming on the number given below the article in the Blog. Regards
-
అంగట శిఖి యొకటి మునుల
శృంగముతోఁ గ్రుమ్మెనంట; సింహము గజమున్
రంగమున దింపె నెవరా
వంగజపు కరటియొ కనుగొనంగ వడివడిన్
This comment has been removed by the author.
This comment has been removed by the author.
-
నయనములు మూడగు శివుడు
లయకారుఁడు; సౌఖ్యమొసఁగు లచ్చిమగండే
నియతి, స్థితుల నెలకొలుపు న
భయహస్తముతో జగతియె భాగ్యము గానన్
-
షాడో బాక్సింగ్ లో పంచ్ బేగ్ లాటివాడు కదా మోడిగారు.
అదురహో తాతగారు ఫుల్ ఫార్మ్లో కొచ్చేసేరు :)
ఎన్ని కష్టాలు వచ్చినా సత్యవాక్ పాలన అనే ధర్మాన్ని పాటించిన రాజా హరిశ్చంద్ర వంశం లో పుట్టిన శ్రీరాముడు ధర్మాచరణాన్ని పాటించాడు. వాళ్ల వారసులమే మనం. వీరాంజనేయులు గారు మన అందరి వారసత్వ సంపదని మరొకసారి మనకి అందంగా అలకరించి గుర్తు చేసి నందుకు ధన్యవాదములు. మరిన్ని ముత్యాలు మాకోసం అందిస్తారని ఆశిస్తూ…
శ్రీనివాస్ జీ,
స్టేట్ ఎలక్షన్ ఆఫీసర్ని మమతమ్మ ప్రభుత్వమే నియమించుకుంది 2025 లో. SEO చేయగలదేం ఉండదు. అంతా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం,ఎలక్షన్ కమిషన్ చేసేదే! ఒకటి రెండు నెలల్లో రిటయిర్ అయ్యే గుప్తా గారు మమతమ్మకి కావలసినవాడే సార్! ఇదీ జెన్-జీ లో భాగమేమో సార్!
జెన్-జి మనదేశంలో మొదలయిందనుకుంటున్నాను. జెన్-జి కి వీధుల్లో కొచ్చి అరవక్కరలేదేమో! నిన్న తమిల్నాట జరిగినదీ ఇందులో భాగమే అని నా ఊహ. అనిశ్చిత
Zilebi12 మే, 2026 1:37 PMకి
నీ కామెంట్ దెబ్బకి కంప్యూటర్ డెస్క్ టాప్ పోయింది.🤔
నీలా నా టపాకి నేనే కాఎంట్ వేసుకోలేదు. కామెంట్ గా రాసినది రాయండమరచినది. దాన్ని మరోటపాలా రాయక,కామెంటులో వేసానంతే!😂 ఇది లేప్ టాప్ తో పడుతున్న చిక్కులు,కొత్తగా ఉంది,ఈ మధ్య వాడక🤣
-
అల్లాటప్పా నేతలు
కల్లనఁ గడు నిష్టపడిరి; గాంధీ శిష్యుల్
తెల్లని వస్త్రమ్ముల వలె
కల్లయె లేనట్టి నేలగాపరులయిరౌ
బెంగాల్ లో బిజెపి ని గెలిపించిన రాష్ట్ర ఎన్నికల కమిషనర్ కి వెంటనే ప్రభుత్వంలో పోస్టు ఇవ్వడం వెనుక మతలబు ఏమిటో ....
ఏది ఏమైనా బంగ్లాదేశ్, నేపాల్ తరహా జెన్ జీ ఉద్యమం భారత్ లో జరిగితే దానికి మూల కారకుడు మన మోడీ గారే అవుతారు...
కేరళంలో,నేటికి ముఖ్యమoత్రెవరో తేల్చుకోలేని స్థితి కొనసాగొతోంది. అధిష్టానం వేణుగోపాల్ కి మొగ్గుచూపుతోందా? సతీశన్ తానే ముఖ్యమత్రికాక తప్పదంటున్నారు. వీరిద్దరూ కాదు చెన్నితల ను ఎన్నికచేయమటున్నారు,కొందరు. ఎంకిపెళ్ళి సుబ్బి చావుకొచ్చిందన్నట్టు అధికారం చేతికిచ్చి పరిపాలన చేయమంటే ఇలా గొడవలతో గడిపేస్తారా? ముఖ్యమత్రినే తేల్చుకోలేని మీరే చేయగలరయ్యా! అని ప్రజలనుకునే ప్రమాదం ఉందని నెట్ జనులనుకుంటున్నారు.
I went through a very painful breakup with my boyfriend. We stopped talking, and he even blocked me on all social media. I was heartbroken and didn’t know what to do, so I started searching online for help. That’s when I came across several testimonies about Dr. Dawn and how he had helped people reunite broken relationships and marriages, as well as helped women conceive through his guidance.
At first, I was unsure, but I decided to reach out to him. When we spoke, he told me things about myself and my relationship that were surprisingly accurate. He then guided me on what I should do.
To my surprise, within 48 hours, my boyfriend—who had completely cut me off—started calling me and sending me many messages, apologizing and asking for forgiveness. I forgave him, and we got back together.
Not only that, but with his support and guidance, we are now blessed with two beautiful children.
I am truly grateful for everything, and I strongly recommend Dr. Dawn to anyone going through relationship, marriage, or fertility challenges.
His WhatsApp : +2349046229159
అతి చిన్న రచయితనైన నేను వ్రాసిన కథ ‘సహగమనమ్’ ను ఏ అరమరికలూ లేకుండా మెచ్చుకున్నా మంచి మనిషి వారు. వారు కాలధర్మం చెందినందుకు నాకు చాలా బాధగా ఉన్నది.
వచ్చే పక్షానికి సమస్య
గ్రీష్మ తాపం వర్ణన ఏదేని వృత్తములో
పంపవలసిన మెయిల్ ఐడి.
airpcvsp at gmail dot com
శ్రీ చింతా రామకృష్ణ రావు గారిపై, వారి "శ్రీ లక్ష్మీ సహస్రనామ వివరణ" కు ఈ పద్యం: రచన భద్రాచలం వాణీగారు.
ఉత్పలమాల
శ్రీ కరమైన లక్ష్మివగు చిన్మయమైన సహస్ర నామముల్
శ్రీకర భాష్యమున్ రచన జేసిన ధీయుతుఁడెన్ను వేళలో
రాకను బోకయున్ సతము రాగిలు భక్తికి మెచ్చగా వడిన్
వాకున సూక్తులల్లెనట వాణియె మెచ్చగ రామకృష్ణుడే!
భావం:
శ్రీకరమైన లక్ష్మీదేవి సహస్ర నామాలకు మంగళకరమైన భాష్యాన్ని రచించిన బుద్ధిమంతుడు రామకృష్ణ రావు గారు. ఎప్పుడూ చెక్కుచెదరని భక్తికి మెచ్చి, సరస్వతీ దేవి సైతం మెచ్చుకునేలా ఆయన వాక్కులో సూక్తులు అల్లారు.
Needs changes in education system-75% to day teaching is bad – no concern
Family participation is missing — they donot spend time with their kids
Family values comes from mom and dad —not from govt
=======buchireddy gangula
Beautifully written article on and spiritual home décor. Shiva artwork truly adds peace, positivity, and elegance to any interior space. Vibecrafts offers stunning Shiva paintings with premium quality and creative designs that perfectly blend devotion with modern décor. A perfect choice for transforming your walls into artistic and spiritual spaces.
In reply to .
Thank you Sai garu. So sweet of you to take time to respond.
In reply to .
Thank you so much Bhaskar garu. Compliments coming from a reputed writer make a lot of difference to me.
In reply to .
Thank you Ramani garu for your kind words, they mean a lot to me.
ఎంతో పరిశోధన, పరిశీలన చేసి, అవగాహనతో, విశ్లేషణతో ఆద్యంతం ఆసక్తికరంగా అందించిన వ్యాసం!
అభినందనలు రాధిక గారు!
INCOMPLETED ONE
60 YEARS CONGRESS PARTY RULED INDIA —DORALU -AGRAKULALU THEY ARE IN CONGRESS
AND RULED THE STATES-CORRUPTION,CHEATING ,KUMBHAKONALU -DOCHUKOVADAM -DHACHUKOVADAM IS HIGH IN THAT PERIOD —EVERYONE KNOWS IN ALL VILLAGES LANDS ARE OWENED. BY DORALU —BOODHANAM -LAND REFORMS -ARE ALL BOGUS –
12 CHIEF MINISTERS ARE REDDYS RULED ANDRAPRADESH —STILL TO DAY ALSO SAME AGRAKULALU RULING THE STATES -NEHRU PLANTED FAMILY RULE -IT SPREAD ALL OVER THE COUNTRY -FAMILIES ARE RULING THE STATES -FATHER /SON /DAUGHTHER -NO CHANGE IN DEMOCRACY—NO REAL LEADER IN THE COUNTRY —LIKE J.P -LB. NANDA . LOHIA –
NO CHANGE IN ECONOMIC STATUS
NO POWER TO DALITHS AND MUSLIMS
HINDU RELIGION PLAYING. BIG POLITICS
INDIA NEEDS. TRUE LEADER
VIPLAVAM. IS NOT THE SOLUTION
========BUCHIREDDY GANGULA
STUPID BANK
WORST MGR
SERVICE SUCKS
LISTEN /UNDERSTAND/ SHOW SYMPATHY AND EMPATHY –
COMMUNICATION MISSING
NEEDS CHANGE. -MUST
——————BUCHIREDDY GANGULA
Hi,
First of all, I would like to appreciate you for this great piece of content. I really like this content. Keep it up and keep posting such blogs.
Have you ever heared about Pyrite Stone, which is also known as fool’s gold. Pyrite stone is known as the money magnet stone, and many people wear this stone in a bracelet form, ring form, pendant form, and anklet form. Pyrite stone helps in attracting wealth and abundance, and also helps in business and career growth. If you want to know more about pyrite stone, you can read our blog about
పుస్తకాలపై ఉన్న శ్రద్ధ, ఆసక్తి మాత్రమే కాకుండా ప్రేమను తెలియచేసింది మీ ఇంటర్వ్యూ. ముఖ్యంగా ఆఖరి ప్రశ్నకు సమాధానం పుస్తకాల ప్రయోజనాన్ని చాటింది. కాలక్షేపానికి కాకుండా విషయ పరిజ్ఞానాన్ని పొందడానికి. అంతకంటే కూడా మూఢనమ్మకాలను వదిలి పెట్టేందుకు పుస్తకాల పఠనం ఉపయోగపడుతుంది అనే విషయాన్ని అందరూ గ్రహించాలి.